De regering-Sanchez heeft geen daadkracht getoond, ondanks alle waarschuwingen voor de naderende migrantenstroom naar Ceuta. Nu ontdekken de autoriteiten jihadisten en criminelen tussen de indringers. Het EU-geld moet weer met bakken uitgegeven worden. Ondertussen zijn er aanwijzingen voor een tweede migrantengolf op 15 augustus. Tegelijkertijd ontstaan er nieuwe mensensmokkelroutes vanuit het Verenigd Koninkrijk naar Spanje.

Online groepen bleven onopgemerkt

De zaak-Ceuta illustreert hoe nutteloos de verontrusting van de EU is – en straks ook die van de hele wereld – over het internet en online fora, en de retoriek waarmee politieke opportunisten zoals Ursula von der Leyen streven naar online surveillance van kritische denkers. Net nu in dit ene geval een hoop ellende makkelijk voorkomen had kunnen worden door gewoon – zonder grondrechten te schenden – Facebookgroepen te lezen, gebeurde er niets.

De online groepen, die al heel lang bij de autoriteiten bekend hadden kunnen zijn, bleven onopgemerkt. En zo kon Ceuta bestormd worden. Laat één ding duidelijk zijn: informatie verzamelen had hier het doel moeten zijn, niet de communicatie onderdrukken, want zulke Facebookgroepen kunnen juist een accurate informatiebron opleveren.

Ook werden de waarschuwingen van Ceuta-burgemeester Juan Jesús Vivas genegeerd. Die had de regering in Madrid dagen voor de bestorming al gewaarschuwd dat er iets ophanden was. Hij hoefde zich geen zorgen te maken, liet het kabinet hem in alle ernst weten, alles was in orde. Natuurlijk was het niet in orde. Het bureaucratische waterhoofd in Madrid had zich volledig losgezongen van de werkelijkheid.

Sánchez stuurde hierop aan

Liever gezegd: de regering-Sánchez stuurde op deze werkelijkheid aan. Je negeert waarschuwingssignalen immers niet uit pure onoplettendheid en naïviteit, maar omdat je kansen ziet voor je eigen beleid. De ogenschijnlijk door de gebeurtenissen overvallen Sánchez kan de massale toestroom naar een Spaanse stad anders interpreteren en in zijn voordeel gebruiken. Rechtse politici in de EU voelen zich door de gebeurtenissen gesterkt in hun overtuiging dat er nu een fort Europa gebouwd moet worden, en linkse politici – al dan niet met een meerderheid achter zich – vinden dat hun reactie op de toestroom er een van toegeeflijkheid moet zijn.

Of is er een andere reden waarom een paar dozijn grensbestormers en indringers inmiddels als ‘onbegeleide minderjarigen’ zijn geclassificeerd? Dat is een label dat in veel gevallen duidelijk niet op ze van toepassing is, zo blijkt onmiskenbaar uit de foto’s van hun aankomst op het Spaanse vasteland. En zelfs als er een paar nog geen 18 jaar oud zijn, rijst de vraag: wat geeft hun het recht op een speciale behandeling na het illegaal inreizen in een ander land?

Jihadisten en criminelen

Zodra deze minderjarigen in Spanje, Frankrijk of Duitsland aankomen, is de volgende vraag bij welke subcultuur ze zich gaan aansluiten. Want op dat moment kunnen deze uitgelaten jongens plotseling zomaar heel andere persoonlijkheden ontwikkelen.

JUPOL, de grootste politiebond van Spanje, meldt dat de inlichtingendiensten van de Spaanse politie en Guardia Civil onder de indringers in Ceuta een tiental personen geïdentificeerd hebben die eerder naar Marokko waren uitgezet vanwege vermeende banden met jihadisme. Dat is natuurlijk maar het topje van de ijsberg. Wat het Openbaar Ministerie omschrijft als jihadisme is immers alleen maar de meest extreme vorm van de islam zelf. Daarnaast zitten er ook criminelen en misdadigers tussen die op de vlucht zijn.

JUPOL spreekt ook de beweringen tegen van de controversiële Spaanse minister van Binnenlandse Zaken Fernando Grande-Marlaska, die volhoudt dat de ‘normaliteit langzaam terugkeert’ in Ceuta. Het stadsbeeld in Ceuta is nog altijd volledig in tegenspraak met die bewering. De stad wordt nog altijd gedomineerd door hordes indringers.

Ook heeft een Marokkaanse indringer op klaarlichte dag al iemand doodgestoken in Ceuta. Volgens andere berichten was het slachtoffer ook een migrant, maar dat maakt geen verschil.

El País: Komt de tweede golf binnenkort?

Dit moet echt geen tweede keer mogelijk zijn. Of is het dat toch? Volgens onderzoek van de krant El País dreigt er een tweede aanval op Ceuta. Op 15 augustus – wellicht niet geheel toevallig een belangrijke christelijke feestdag: Maria Hemelvaart – staat een nieuwe massale invasie van de Spaanse exclave op het programma. Dit plan circuleert in Facebook- en WhatsApp-groepen met honderdduizenden leden. Het motto luidt: ‘Tot ziens op 15 augustus’ – en wel in de Marokkaanse grensplaats Fnideq (Spaans: Castillejos), iets ten zuiden van Ceuta.

Dergelijke oproepen zijn wel absurd, maar zullen altijd weerklank vinden bij bepaalde Marokkanen en ander reislustig volk in dat land. Opnieuw zullen reizigers uit alle delen van Marokko (en daarbuiten) samenkomen in Fnideq-Castillejos, waar ze dan op de terugkeerders uit Ceuta stuiten. Daar zijn al beelden van.

Deze nieuwe samenscholing, met dank aan nieuwe sociale-mediagroepen, toont vooral aan dat verbieden geen enkele zin heeft. De overheid moet fysiek op zo’n golf reageren, met grenswachten en echte barrières. Ceuta is weer een testcase voor de EU, die zich meer in de echte wereld moet verdedigen en minder moet sleutelen aan de virtuele wereld van de vrije gedachten.

Verdedigen eigen grondgebied is geboden

De huidige gebeurtenissen passen in ieder geval perfect in het plan van een sinistere voormalige adviseur van de Amerikaanse regering. De historicus Michael Rubin – politiek gezien eigenlijk een neo-conservatief – riep afgelopen maart op tot een hernieuwde Marokkaanse ‘Groene Mars’ naar Ceuta en Melilla: om het eigen grondgebied te consolideren en Spanje, de voormalige koloniale macht, te vernederen.

Een van Rubins argumenten is dat Ceuta en Melilla ‘een zwakke plek’ vormen ‘voor de Europese veiligheid, omdat Afrikaanse migranten er regelmatig de grens oversteken en asiel aanvragen’. Deze oproep van Rubin moeten we niet zien als een blauwdruk van Trumps beleid, vooral ook omdat de neo-conservatieven niet bepaald tot Trumps kamp behoren. Toch is het een merkwaardig toeval.

Voor de Europeanen en de Spanjaarden maakt dat niets uit. Door wie de toestroom vanuit Marokko ook wordt aangewakkerd, islamisten, Marokkaanse nationalisten of andere groepen, het verdedigen van het eigen grondgebied en de eigen waarden is de enige juiste handelwijze voor de Spanjaarden. Wie overweegt de stormtroepen zo discreet mogelijk op te vangen, begaat een strategische fout.

Nieuwe trend: van het VK naar de EU en dan naar Spanje

In Groot-Brittannië wordt dit beeld aangevuld door een onderzoek in de Telegraph. Die krant onthult dat immigranten die vanuit het VK naar de EU willen, en daar een verblijfsstatus willen krijgen, het beste voor Spanje kunnen kiezen. Want daar worden op dit moment de minste vragen gesteld. Je krijgt er ‘100 procent gegarandeerd’, aldus een mensensmokkelaar in Engeland, eerst een verblijfsvergunning en een arbeidsvergunning, en later het staatsburgerschap. De reis naar het vasteland van de EU kost maximaal £1.000. Daar komt daarna nog eens £500 bij voor een taxirit naar Spanje.

De nieuwe smokkelroute is gebaseerd op de Spaanse amnestie voor illegale migranten. Nieuwkomers uit Groot-Brittannië hoeven alleen maar te beweren dat ze al een jaar in Spanje zijn, en dan worden ze op hun woord geloofd, verzekerde een smokkelaar de verslaggever.

Daarbij spelen ook bepaalde aanscherpingen van de Britse visumregels mee, of simpelweg het feit dat een ooit verleend werk- of studentenvisum niet onbeperkt geldig is, zelfs niet in het Verenigd Koninkrijk. Bovendien worden aankomsten in Frankrijk niet systematisch gecontroleerd, terwijl elke aankomst in het Verenigd Koninkrijk op zijn minst geregistreerd wordt. Deze Franse omissie kan ook te maken hebben met de nieuwheid van deze route.

Vrolijk schommelend op weg

In elk geval toont dit aan dat de immigranten in Europa natuurlijk niet zomaar genoegen nemen met een ‘veilig’ en welvarend land. Op zoek naar nieuwe kansen wisselen ze van land als dat ze beter uitkomt. Zo worden de Europese landen tot speelbal van buitenlandse belangen.

De Telegraph kon de nieuwe route ook aantonen aan de hand van niet-Europese migranten in de laadruimtes van vrachtwagens. Zie de reclame-video’s van de smokkelaars met titels als ‘uk to spain – game done… 100% safety – details inbox me’ of ‘uk to europa – DM serious people’. De video’s tonen mannen met een donkere huidskleur, al dan niet met tulband, die vrolijk of vol verwachting richting hun bestemming schommelen.

*Matthias Nikolaidis is freelance auteur; dit artikel is eerder in het Duits verschenen op het nieuwsblog Tichy’s Einblick

Vertaling: Willy Hemelrijk

Wynia’s Week brengt broodnodige, onafhankelijke berichtgeving: drie keer per week, 156 keer per jaar, met artikelen en columns, video’s en podcasts. Onze donateurs maken dat mogelijk. Doet u (weer) mee? Hartelijk dank!

Het bericht Hoe Sánchez van Spanje de nieuwe EU-migratiemagneet heeft gemaakt verscheen eerst op Wynia's Week.

Zowel over de aanleiding tot als over de gevolgen van deze invasie bestaat nog veel onduidelijkheid. Het heeft er wel alle schijn van dat de Marokkaanse overheid deze illegale immigranten een handje heeft geholpen. Ook bestaat de indruk dat deze invasie is getriggerd door een recente uitspraak van het Spaanse hooggerechtshof, inhoudende dat afspraken tussen Spanje en Marokko over het terugsturen van illegale immigranten niet van toepassing zijn op degenen die zwemmend de enclave weten te bereiken.

Dit impliceert dat betrokkenen asiel kunnen aanvragen in de EU, respectievelijk Spanje. Volgens de nieuwe regels van het EU-migratiepact zou dat een formaliteit zijn, want kansloos en moeten de immigranten dus terug naar Marokko. Of de linkse regering in Madrid, die momenteel bezig is honderdduizenden illegale immigranten een verblijfstatus te geven, daar ook zo over denkt, is de vraag. Overigens kan ook deze regularisatie stimulerend hebben gewerkt op de invasie.

Belabberde grensbewaking

Deze hele gang van zaken maakt weer eens duidelijk hoe belabberd de bewaking van de buitengrenzen van de EU is geregeld. Hoofdoorzaak is natuurlijk het geldende asielrecht. Illegale immigranten mogen niet worden tegengehouden, want er zou weleens een echte vluchteling tussen kunnen zitten. Wie eenmaal binnen is kan aanspraak maken op een asielprocedure inclusief gratis rechtshulp voor eindeloos procederen, en is al die tijd verzekerd van opvang.

Frontex, het Europees Grens- en kustwachtagentschap, doet van alles en nog wat behalve het bewaken van de buitengrenzen. In de woorden van de topman van deze organisatie, de Nederlander Hans Leijtens: ‘Wij houden geen migratie tegen, maar willen het wel fatsoenlijk regelen’.

We zijn dus afhankelijk van bilaterale afspraken in casu tussen Spanje en Marokko en dus ook van de nukken van de regering in Rabat als het gaat om de nakoming ervan. Krachtens het EU-migratiepact moet op diegenen die niet terugkeren maar asiel aanvragen de korte buitengrensprocedure voor niet-kansrijke asielverzoeken worden toegepast.

Of betrokkenen na afwijzing weer teruggestuurd kunnen worden naar Marokko hangt af van de welwillendheid van de Marokkaanse autoriteiten. Weliswaar is tussen Ceuta en het Spaanse vasteland nog een speciale, door Schengen vereiste, grenscontrole van kracht, maar gezien de chaotische toestanden momenteel in Ceuta ligt het niet voor de hand dat de Spaanse autoriteiten, gebruik makend van die controles, de oversteek van de illegale migranten naar het vasteland zullen tegenhouden.

Felle kritiek op Spanje

Het valt niet uit te sluiten dat deze migranten, al dan niet met stilzwijgende instemming van de linkse Spaanse regering, in Spanje helemaal geen asiel aanvragen en meteen doorreizen naar andere lidstaten van de EU. Frankrijk heeft daarom al meteen grenscontroles aan de Spaans-Franse grens ingevoerd. De Italiaanse premier Giorgia Meloni heeft opgeroepen de aansluiting van Spanje bij de Schengenzone (het gebied waar de controles op het personenverkeer aan de binnengrenzen zijn afgeschaft) op te schorten, en ontving daarvoor bijval van de regeringen van Denemarken, Finland, Oostenrijk, Tsjechië en Zweden.

De Finse minister kwam op X met een harde terechtwijzing richting Spanje: ‘Spain has completely failed to protect the Schengen Area’s external border from infiltration. This cannot continue. All European countries must support Meloni’s proposal. Countries that do not fulfill their obligation to protect the external border cannot be members of Schengen’.

Aangezien Schengen door eurofielen wordt beschouwd als een nagenoeg onaantastbare verworvenheid van de EU is zo’n uitspraak, en meer algemeen het standpunt van de regeringen in de genoemde landen, opmerkelijk te noemen.

Tegenover nadelen Schengen staan nauwelijks voordelen

Schengen heeft, door het afschaffen van de paspoortcontroles aan de binnengrenzen, de EU gemaakt tot een paradijs voor terroristen, criminelen en illegale immigranten. Daar staat heel weinig tegenover. Zie ook mijn artikel over migratiemythen.

Ten onrechte wordt vaak aangenomen dat Schengen essentieel is voor het functioneren van de interne markt – een van de weinige EU-projecten met positieve gevolgen voor de welvaart in de Unie. Zo heb ik dezer dagen uit verschillende media de foute bewering opgepikt dat afschaffing van Schengen het internationale goederenvervoer zou raken.

Geen nieuwe vrachtwagenfiles

Schengen gaat echter helemaal niet over het goederenvervoer. De hele papierwinkel die vroeger gepaard ging met het grensoverschrijdende goederenvervoer, en die voor veel vertraging aan de binnengrenzen zorgde, is al tientallen jaren geleden afgeschaft in het kader van de voltooiing van de interne markt. Dat blijft zo, ook als aan Schengen een einde komt.

Vrachtwagenchauffeurs moeten, als Schengen wordt afgeschaft, desgevraagd bij een binnengrens alleen even hun paspoort laten zien, en mogen vervolgens in de meeste gevallen meteen weer doorrijden. Alleen als steekproefsgewijs, of bij concrete verdenking, de laadruimte wordt gecontroleerd op illegale migranten, duurt het wat langer. Rijen vrachtwagens aan de grens behoren tot het verleden, ook als Schengen wordt afgeschaft.

Schaf Schengen af

Het grensoverschrijdende personenverkeer wordt na afschaffing van Schengen, afgezien van de paspoortcontroles, geen strobreed in de weg gelegd. Je mag nog steeds naar andere lidstaten verhuizen om er te werken, en als toerist of om andere redenen visumvrij naar alle lidstaten van de EU reizen. De bestaande mogelijkheden tot vestiging in een andere lidstaat voor niet-werkenden blijven van kracht.

Tegenover de evidente nadelen van Schengen, staan dus nauwelijks voordelen. Duitsland, Oostenrijk en in mindere mate ook Frankrijk zoeken al sinds geruime tijd met hun nagenoeg permanente controles letterlijk en figuurlijk de grenzen op. Ik zou zeggen: maak het officieel en schaf Schengen af. Voorwaarde is wel dat voldoende capaciteit in de vorm van personeel en moderne digitale systemen beschikbaar wordt gesteld om de controles soepel te laten verlopen. Hoe moeilijk kan dat zijn?

Achilleshiel: de buitengrenzen

Afschaffing van Schengen zou een stap in de goede richting zijn. Maar er is meer nodig. Dat de buitengrenzen zo lek zijn als een mandje heeft twee oorzaken. De eerste is het geldende asielrecht, dat het onmogelijk maakt om illegale immigranten tegen te houden en terug te sturen. Als dit niet wordt aangepakt blijft het dweilen met de kraan open.

De andere oorzaak is het faciliteren door landen aan de overkant van de Middellandse Zee van de praktijken van mensensmokkelaars die de oversteek van de illegale immigranten regelen. Over het aanpakken van het huidige asielbeleid is al veel geschreven, onder anderen door de wetenschappers Ruud Koopmans en Jan van de Beek, en ook hier op Wynia’s Week. Grootste gemene deler: in de EU worden geen asielaanvragen meer in behandeling genomen, mogelijk met uitzondering van personen uit de regio Europa. Asiel wordt hier hooguit nog verleend op uitnodiging.

Van Ceuta naar Ter Apel

Ingaan op de details zou hier te ver voeren, maar de richting die we op moeten is duidelijk. Wat betreft de landen aan de overkant van de Middellandse Zee die onder één hoedje spelen met de mensensmokkelaars het volgende. Tot nu toe heeft de EU deze landen, die ook dwarsliggen bij het terugnemen van hun eigen onderdanen, met fluwelen handschoenen aangepakt. Wellicht was dit ingegeven door het streven in Brussel om de banden met deze landen verder aan te halen. Omdat deze aanpak niet werkt wordt het tijd voor een meer confronterende aanpak.

Het wachten is nu op de eerste Ceuta-zwemmers die opduiken in Ter Apel. Internationaal heeft deze affaire de asielproblematiek weer hoog op de agenda gezet. Of dit ook geldt voor premier Rob Jetten en zijn team is de vraag.

Wynia’s Week brengt broodnodige, onafhankelijke berichtgeving: drie keer per week, 156 keer per jaar, met artikelen en columns, video’s en podcasts. Onze donateurs maken dat mogelijk. Doet u (weer) mee? Hartelijk dank! 

Het bericht Schaf Schengen af en verleen alleen nog asiel op uitnodiging verscheen eerst op Wynia's Week.

Een Syrisch gezin in het Overijsselse Geesteren kreeg deze week voor de vierde keer te maken met intimidatie, er klaarblijkelijk op gericht het gezin weg te krijgen. In Engelen (bij Den Bosch) worden bewoners die sympathiek staan tegenover de komst van een POA in hun plaats (POA betekent procesopvanglocatie, een speciale plek voor jonge, mannelijke asielzoekers) geïntimideerd door andere bewoners die daar fel op tegen zijn. Vooral huishoudens met een poster van Stichting Vluchtelingenwerk zijn het slachtoffer.

‘Moreel leiderschap’

Klaver vindt het allemaal heel erg:

‘Het is te krankzinnig voor woorden wat we de afgelopen dagen hebben gezien. En bovenal gevaarlijk. Mensen die zich niet veilig voelen in hun eigen buurt. Die uit voorzorg maar posters van het raam halen omdat ze bang zijn.’

En het staat allemaal niet op zichzelf, weet Klaver. ‘Al maanden zien we een patroon van intimidatie, bedreigingen, vernielingen en geweld, soms zelfs extreemrechts geweld, rond de opvang van vluchtelingen.’

Dat is heel erg, want we dreigen eraan te wennen, het normaal te gaan vinden. Waar is Jetten, waar het kabinet? Zij zwijgen. Klaver zou het veel beter doen, ‘moreel leiderschap’ tonen. ‘Politieke meningsverschillen mogen nooit ontaarden in het terroriseren van mensen of het intimideren van medeburgers.’

Heeft Klaver ongelijk? In zekere zin niet, natuurlijk. Het bedreigen van een gezin, het bekladden van huizen met scabreuze leuzen is een vorm van intimidatie en geweld, en in een democratische samenleving hebben we met elkaar afgesproken dat we conflicten verbaal beslechten.

Maar het is niet alleen het toontje en dat uit zijn op politiek gewin, dat de post van Klaver zo ongeloofwaardig maakt. Het probleem, van Klaver en van al zijn maatjes op links, is dat hij niet ziet dat het niet voor niets is dat het zo uit de hand gelopen is.

Terechte zorgen

Er zijn weinig politici die daarop wijzen. Donderdagavond zat Caroline van der Plas (BBB) bij Goedenavond Nederland, de talkshow van WNL op de late avond, en zij deed het wel. (Op zo’n moment is het moeilijk niet een beetje van haar te houden.)

Ook zij keurde het geweld af, uiteraard, maar vroeg aandacht voor de terechte zorgen van heel veel mensen, zorgen omtrent hun veiligheid, een betaalbare woning, de sociale cohesie. Bestuurders kunnen daar ‘rapportjes’ (dixit La Van der Plas) tegenover zetten en heel bestuurlijk met landelijke gemiddelden over criminaliteitscijfers komen aanzetten, maar dat telt niet. Het gaat om de gevoelens van gewone mensen in heel gewone wijken, die zich overvallen zien door politici die in hun achtertuin een onderkomen voor minderjarige mannelijke asielzoekers komen plempen.

Er zijn dus twee werkelijkheden, die steeds verder uit elkaar gaan lopen: die van bestuurlijk ingestelde politici, die niet verder komen dan ‘wet is wet’ (dan gaat het over de Spreidingswet, en ineens niet meer over het vuurwerkverbod, bijvoorbeeld), rapporten met cijfers die zouden aantonen dat het allemaal wel meevalt en vervolgens nog wat klagen over rechtse stemmingmakerij – en de werkelijkheid van straten en wijken waar mensen geconfronteerd worden met decennia van wanbeleid. Lees over Engelen en kijk naar de beelden van duizenden Marokkaanse jongens die naar Spaans grondgebied zwemmen, en iedere politicus zou genoeg moeten weten.

Dat niet willen zien en niet willen benoemen, zit diep. Van de week liep een moslim met een machete door Parijs en reed een andere moslim op bezoekers van de Pride in Berlijn in. Ook bij Goedenavond Nederland moest het daar natuurlijk even over gaan, over deze haat tegen de lhbti-agenda. Het was, nota bene, een week waarin de lhbti-gemeenschap zelf aandacht vroeg voor de voortdurende bedreigingen vanuit de moslimwereld.

Maar wat deed WNL? Het liet oude beelden zien van het programma Nieuwsuur die duidelijk maakten dat op de homo-acceptatie op christelijk-reformatorische scholen ook nog niet optimaal is. Alsof, om een gevleugelde uitdrukking van collega Roelof Bouwman te citeren, het de bezorgers van het Reformatorisch Dagblad zijn die gewapend met machetes de Amsterdamse straten onveilig maken.

Steeds hetzelfde liedje

Het is steeds hetzelfde liedje: verbreden, veralgemeniseren, relativeren, een smoes om weg te kijken, en dan gaan klagen over een zwijgend kabinet, met de boodschap dat jijzelf het veel beter zou doen. Dat is geen ‘moreel leiderschap’, maar plat opportunisme gebaseerd op flinterdunne emoties.

Zolang dat doorgaat, gaan we nog heel veel Geesterens en Engelens zien. De mens, zei de Engelse dichter T. S. Eliot, kan niet veel werkelijkheid verdragen. Dat is in z’n algemeenheid vast waar, maar het zou niet voor politici moeten gelden met de verantwoordelijkheid om de migratie, als het grootste probleem van het land, in de buurt van een oplossing te brengen.

Wynia’s Week verschijnt 156 keer per jaar en wordt volledig mogelijk gemaakt door de donateurs. Doet u mee? Doneren kan zo. Hartelijk dank!

Het bericht Geen oplossing voor de asielcrisis, maar wel een geheven vingertje: daar is Jesse Klaver weer verscheen eerst op Wynia's Week.

Het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC) publiceerde in juli een incidentenrapport over criminaliteit onder asielzoekers. Het rapport vergelijkt verdachtenregistraties van asielmigranten met die van de rest van de bevolking. Een van de conclusies is dat asielzoekers, en met name alleenstaande minderjarige asielzoekers (amv’s), relatief vaak verdacht worden van een misdrijf.

In 2025 registreerde de politie 7515 verdachten die verbleven in een COA-opvang of tijdelijke gemeentelijke opvang (tgo), tegenover 6095 een jaar eerder (plus 23 procent). De meeste verdenkingen betreffen vermogensdelicten als (winkel)diefstal en inbraak, maar de opvallende stijging van verdachtenregistraties zit hem in vernielingen en gewelds- en zedendelicten. De meeste verdachten komen uit landen als Algerije, Marokko en Tunesië.

Afgezet tegen de totale Nederlandse bevolking zijn personen met een (vooral niet-westerse) migratieachtergrond oververtegenwoordigd in de criminaliteitscijfers. Somaliërs en Antillianen worden 5,7 keer vaker verdacht van een misdrijf dan Nederlanders. Marokkanen 4,5 keer, Irakezen 4,4 keer en Congolezen en Syriërs 3,8 keer.

Groeiend cellentekort

Deze oververtegenwoordiging vertaalt zich ook naar het gevangeniswezen. Ongeveer 71 procent van de gedetineerden heeft een migratieachtergrond, terwijl zij 28,5 procent van de totale bevolking vormen. 46,3 procent van de gedetineerden is geboren buiten Nederland (eerste generatie) en 24,7 procent heeft (een) ouder(s) die buiten Nederland zijn geboren (tweede generatie). Procentueel hebben de meeste gedetineerden een Marokkaanse, Surinaamse, Turkse of Antilliaanse achtergrond.

Tegelijk kampt Nederland al enkele jaren met een tekort aan gevangeniscellen. Dat tekort is dusdanig nijpend dat er eind 2026 naar verwachting ongeveer driehonderd cellen te weinig zullen zijn. In 2031 ligt het verwachte tekort zelfs op 1700 plekken.

D66-staatssecretaris Claudia van Bruggen (Rechtsbescherming en Gevangeniswezen) presenteerde onlangs een aantal maatregelen om het cellentekort aan te pakken. De belangrijkste: het vaker inzetten van enkelbanden en – in het ‘uiterste geval’ – gevangenen eerder vrijlaten zodat er ruimte komt voor nieuwe gedetineerden. Ook wil het kabinet dat de gevangenis van Almere wordt heropend. Maar de heropening staat pas gepland voor 2033, wanneer het verwachte tekort al circa 1700 plaatsen bedraagt, terwijl Almere slechts 320 cellen toevoegt.

De regeringspartijen spreken vaak over (aanvallen op) ‘de democratische rechtsstaat’ door vooral ‘populistische’ politici en opiniemakers. Maar hoe rechtsstatelijk is het groeiende cellentekort, en het gepresenteerde plan om celstraffen te vervangen door enkelbanden of zelfs gevangenen eerder vrij te laten?

Een gezonde rechtsstaat vereist dat strafvonnissen worden uitgevoerd, wetten consequent worden gehandhaafd en de overheid daarvoor voldoende capaciteit heeft. Daar lijkt steeds minder sprake van. Zou het uitzetten van veroordeelde buitenlanders geen remedie kunnen zijn?

Uitzetting was in de middeleeuwen en vroegmoderne tijd een normale sanctie in het Nederlandse strafrecht. Nu gebeurt het nog maar weinig. Zelfs criminele migranten zonder (geldige) verblijfsvergunning worden niet altijd uitgezet: tussen 2011 en 2017 gebeurde het in totaal 5290 keer. Recentere cijfers wil het ministerie van Asiel en Migratie ook bij navraag niet geven.

Glijdende schaal

Volgens de huidige regelgeving kan een criminele vreemdeling zonder Nederlands paspoort pas worden uitgezet nadat zijn verblijfsvergunning is verlopen of ingetrokken. Voor die intrekking geldt een glijdende schaal: hoe langer iemand rechtmatig in Nederland verblijft, hoe zwaarder de veroordeling moet zijn om intrekking te rechtvaardigen.

Een enkele strafrechtelijke veroordeling leidt in de praktijk niet tot intrekking van de verblijfsvergunning en uitzetting. In principe kan een verblijfsvergunning van een criminele vreemdeling pas worden ingetrokken na ten minste drie onherroepelijke strafrechtelijke veroordelingen. En dan gaat het niet om lichte vergrijpen, maar om onherroepelijke gevangenisstraffen. Het is de IND die per geval beoordeelt of het verblijfsrecht moet worden beëindigd. In uitzonderlijke situaties kan ook één onherroepelijke strafrechtelijke veroordeling leiden tot intrekking van de verblijfsvergunning, maar daarvan is geen geval bekend.

Een belangrijke nuance is dat intrekking niet automatisch uitzetting betekent. Uitzetting mag namelijk niet in strijd zijn met internationale mensenrechtenverdragen zoals het verbod om iemand terug te sturen naar een land waar de betrokkene een reëel risico loopt op foltering of onmenselijke behandeling.

Voor het uitzetten van een veroordeelde crimineel met een dubbel paspoort gelden nog strengere regels. Internationaal recht, waaronder artikel 3 van het Vierde Protocol bij het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM), verbiedt Nederland om eigen onderdanen het land uit te zetten.

Daarom moet eerst de nationaliteit worden ontnomen, en daarvoor gelden strikte wettelijke voorwaarden. Het mag alleen als er geen staatloosheid ontstaat, er een wettelijke grondslag is voor het intrekken van het Nederlanderschap én de intrekking evenredig en proportioneel is.

Die strikte toetsing komt mede door EU-recht. Het verlies van de Nederlandse nationaliteit betekent namelijk ook verlies van het burgerschap van de EU. Het Hof van Justitie van de EU heeft geoordeeld dat dit een zeer ingrijpend rechtsgevolg is en dus een strikte proportionaliteitstoets vereist. Daarbovenop biedt de Rijkswet op het Nederlanderschap slechts in uitzonderlijke gevallen – zoals fraude bij naturalisatie of terroristische misdrijven – de mogelijkheid om het Nederlanderschap in te trekken.

Schadelijk voor de rechtsstaat

Onze rechtsstaat heeft in feite afstand genomen van uitzetting als straf. Een modern land, zo werd de leidende gedachte, neemt zelf de verantwoordelijkheid voor zijn criminelen, en schuift die niet af op een andere staat. Maar hoe houdbaar en rechtsstatelijk is het huidige systeem nog, als over vijf jaar minstens duizend gevangenisplekken ontbreken, overwegend allochtonen de gevangenissen bevolken en gedetineerden vervroegd worden vrijgelaten om plaats te maken voor andere criminelen?

Staatssecretaris Van Bruggen geeft zelf toe dat vervroegde vrijlating van gevangenen ‘schadelijk’ is voor de rechtsstaat. Zou die rechtsstaat dan niet gebaat zijn bij het vaker uitzetten van veroordeelde buitenlanders, vooral nu blijkt dat de meeste gedetineerden een migratieachtergrond hebben?

Als het antwoord op die vraag bevestigend luidt, moet het uitzetten van veroordeelden makkelijker worden. En dat kan, in de eerste plaats door de grondslag voor intrekking van het Nederlanderschap of een verblijfsvergunning uit te breiden. Maar ook door de landen van herkomst onder druk te zetten om mee te werken aan het aannemen van hun in Nederland veroordeelde landgenoten.

Wynia’s Week is permanent op vrije voeten, verschijnt 156 keer per jaar en wordt volledig mogelijk gemaakt door de donateurs. Doet u mee? Doneren kan zo. Hartelijk dank!

Het bericht Waarom zetten we veroordeelde buitenlanders niet het land uit? Dan raken we meteen verlost van ons cellentekort verscheen eerst op Wynia's Week.

Theologen hadden bijgevolg een groot en belangstellend publiek. De meest toonaangevende Nederlandse godgeleerden genoten zelfs de status van bestsellerauteur. In boekhandels lag hun werk hoog opgestapeld.

Neem de gereformeerde theoloog en hoogleraar ethiek Harry Kuitert. Van zijn bekendste boek, Het algemeen betwijfeld christelijk geloof, werden in 1992 maar liefst 60.000 exemplaren verkocht.

Die roem bleek vergankelijk. Bij zijn overlijden in 2017 stelde Trouw vast dat Kuitert al bijna een vergeten figuur was. ‘Wie de balans opmaakt, kan concluderen dat Kuitert vooral de theoloog van één generatie is geweest, die van hemzelf. Jonge theologen kennen zijn naam vooral als voetnoot in de collegestof.’

Belachelijke redenering

Dat is jammer, want Kuitert was een theoloog die veel zinnige en nog altijd actuele inzichten verkondigde. Bijvoorbeeld in zijn boek Alles is politiek maar politiek is niet alles, verschenen in 1985.

Onder aanvoering van het Interkerkelijk Vredesberaad (IKV) van de gereformeerde activist Mient Jan Faber maakten veel dominees en pastoors zich destijds sterk voor eenzijdige ontwapening. We dienden ervoor te waken, zo was hun boodschap, om Rusland – toen een communistische grootmacht die in heel Oost-Europa, tot in Oost-Duitsland toe, de lakens uitdeelde – door ‘een westerse bril’ te bekijken. Dan bevorderden we het ‘vijanddenken’ en dat was slecht voor de ‘ontspanning tussen Oost en West’. Als de NAVO-landen hun kernwapens wegdeden, zouden de Russen ons goede voorbeeld vanzelf volgen en was het gedaan met de oorlogsdreiging.

Kuitert vond dat een belachelijke redenering. ‘Ethiek was mijn vak en daarin had ik geleerd dat als er twee met een bijl tegenover elkaar staan en er één zijn bijl neerlegt, de ander hem meteen zal doodslaan.’

Theologen kunnen in de politiek alleen maar ‘napraters of beunhazen’ worden, betoogde Kuitert. Ze zijn er immers niet voor opgeleid. Hun politieke acties scheppen bovendien verdeeldheid binnen de kerk doordat elk politiek vraagstuk tot een geloofskwestie wordt gemaakt. ‘Dat ruïneert de kerken en ook de politiek. Kerken kunnen geen verantwoording afleggen, je kunt ze niet naar huis sturen. Ze kunnen gratis iedere mening verkondigen. Doen ze ook. De meningsvorming is er niet democratisch tot stand gekomen, ook dat nog.’

In 1983 proclameerde de gereformeerde synode dat de plaatsing van kruisraketten op Nederlandse bodem in strijd was ‘met een leven in navolging van Christus’. ‘Hoe wist de synode dat?’ vroeg Kuitert zich af. ‘Had ze soms een rechtstreekse telefoonlijn met de Heer?’ Al snel bleek dat de kerkleiding niet had gesproken namens de eigen achterban: slechts een minderheid van de gereformeerden (20 à 30 procent) bleek de bezwaren tegen kruisraketten te delen.

Er is een goede reden om dit allemaal op te rakelen. Dit voorjaar deed de Raad van Kerken een oproep aan de leden van de Eerste Kamer om tegen de asielnoodmaatregelenwet te stemmen. Even later werd een tien pagina’s tellende ‘handreiking’ tegen ‘radicaalrechts gedachtegoed’ gepubliceerd. ‘Kerken schudden hun politieke schuchterheid af’ juichte Trouw, veertig jaar geleden ook al het fanclubblad van vredesapostel Mient Jan Faber.

Intolerantie bij links

Zijn de verpolitiekte jaren zeventig en tachtig weer terug in kringen van Nederlandse theologen? Het heeft er alle schijn van. Wat zou Kuitert de malle linkse asieldominees van katoen hebben gegeven. Kerkleiders die aan politiek doen ontwijken de democratie, waarschuwde hij in 1985 in een interview met weekblad De Tijd:

‘Want voor het oplossen van de concrete sociaal-maatschappelijke vraagstukken hebben we nou net al die politieke partijen opgericht om samen te overleggen en met meerderheid van stemmen beslissingen te nemen. En dan komen plotseling, buiten dat hele proces om, “de” kerken binnenzoemen en doen allerlei politiek-actuele uitspraken. Ze meten zich daarbij een moreel gezag aan dat ze in dit soort zaken helemaal niet hebben. Vroeger probeerde rechts je de mond te snoeren, nu ligt de intolerantie vooral bij links.’

Politieke disciplinering

Kuitert, zo kan daarbij worden aangetekend, was oud genoeg om zich het befaamde Bisschoppelijk Mandement uit 1954 te herinneren. Daarin werd het lidmaatschap van de PvdA aan katholieken ontraden. De VARA en de socialistische vakbond NVV werden zelfs compleet in de ban gedaan, op straffe van weigering van de heilige sacramenten. Tegenwoordig wordt rechts door kerkelijke hotemetoten verketterd, voor de rest lijkt alles hetzelfde gebleven.

Behalve dan dat onze intolerante dominees en pastoors bij de politieke disciplinering van het kerkvolk niet meer voor de voeten worden gelopen door de verstandige theoloog Harry Kuitert. Zonde!

Wynia’s Week verschijnt 156 keer per jaar en wordt volledig mogelijk gemaakt door de donateurs. Doet u mee? Doneren kan zo. Hartelijk dank! 

Het bericht Was Harry Kuitert er nog maar om de malle linkse asieldominees van de Raad van Kerken eens flink op hun sodemieter te geven verscheen eerst op Wynia's Week.

Kiezer wil in meerderheid minder asielzoekers

Voor het pro-asiel kamp zit de wereld helder in elkaar: de asiel-instroom is laag of dalende en er is – door ondoordachte bezuinigingen op de asielketen uit het verleden – alleen sprake van een ‘opvangcrisis’.

Het recent verschenen Nationaal Kiezers Onderzoek 2025 tekende echter op dat veel kiezers al decennia minder asielmigratie willen en in dat standpunt de laatste jaren zelfs verharden. Het verklaart mede waarom partijen rechts van de VVD bij de laatste verkiezingen meer dan 45 zetels haalden en in recente peilingen al rond de 60 zetels staan.

Ondanks een numerieke meerderheid krijgt het ‘anti-asiel’ kamp qua beleidsuitkomsten voorlopig niet wat het wil, met meer boosheid tot gevolg. Van een gelijk speelveld voor opvattingen rond thema’s als asiel, met een neutrale overheid als scheidsrechter erboven, is niet echt sprake. Het ‘pro-asiel’ kamp is daarvoor te stevig geworteld in overheidsorganisaties, publieke instellingen en de non-profitsector. De huidige minderheidscoalitie én overheidsinstellingen gieten hun beleid en hun communicatie bovendien graag in termen van diversiteit, vergroening en solidariteit. De kortzittende coalitie Schoof-1 heeft daar weinig aan veranderd.

Utopische beloften

Het helpt daarbij niet dat Jetten-1, een voortzetting van Rutte-3 en 4, Nederlanders vraagt de asielinstroom als ‘dure morele plicht’ te accepteren, in ruil voor wat diffuus geformuleerde voordelen in de verre toekomst (‘arbeidskrachten’, ‘bejaardenverzorgers voor later’). De Nederlandse burger moet van Jetten-1 ook al pijn lijden om de planeet te redden, blijmoedig de hoge kosten van de ‘energietransitie’ dragen en liefst afzien van gebruik van de wasmachine op courante tijden. De agrarische sector krijgt het verzoek in te krimpen zodat Nederland binnenkort een ideale ‘staat van de natuur’ zal kennen. Het is een politiek van oncontroleerbare utopische beloften.

De regering én de instituties manen hun burgers bovendien tot gehoorzaamheid vanachter een verdedigingslinie van wetten en normen: ‘We hebben de democratisch tot stand gekomen Spreidingswet!’ roept CDA-minister Bart van den Brink, in de media bijgevallen door ongekozen bestuurders als Commissaris der Koning in Zuid-Holland Wouter Kolff van de VVD. Op dezelfde gebiedende toon hoort de burger ook regelmatig een beroep op ‘het Internationaal Recht’, ‘de Klimaatwet’, ‘de Habitat-richtlijn’ en ‘de NAVO-norm van 5 procent’.

Ontkoppeling wereldbeelden

De emotionele tegenstelling gaat uiteraard om meer dan de precieze instroom-aantallen in Ter Apel. Asiel symboliseert de ontkoppeling tussen het wereldbeeld van de politiek-bestuurlijke bovenlaag (en hun trouwe electorale aanhang) en de belevingswereld van een groter deel van het electoraat over migratie, klimaat en de Nederlandse identiteit (met als grootste pijnpunt de invloed van de islam). De toenemende emotionele verwijdering kan leiden tot een vertrouwensbreuk tussen bestuur en autoriteiten en een deel van de bevolking. Niet voor niets waarschuwde korpschef Janny Knol na rellen in Loosdrecht dat de politie de politieke problemen in Den Haag rond asiel niet kan oplossen.

Demonstraties

Duiders, columnisten én politici spraken schande van de demonstraties tegen de noodopvang van asielzoekers in Loosdrecht. Geweldsuitbarstingen geven daar zeker aanleiding toe. Tegelijk wordt vaak ook het puur deelnemen aan demonstraties verdacht gemaakt. ‘De demonstranten komen niet eens uit die gemeente!’ klinkt het dan verontwaardigd. Nergens in de wet staat die verplichting.

Ook overheidsdiensten als de NCTV én extremisme-experts als oud-AIVD’er Jelle Postma (die de stichting Justice for Prosperity aanvoert die zegt ‘ondermijnende dreigingen’ te signaleren) problematiseren de weerstand tegen AZC’s of immigratie. Postma sprak omineus over ‘olie op het vuur gooien’ door ‘mensen met een voorbeeldfunctie in de politiek of media’. Er begint ook een heuse opinie- en woordpolitie te ontstaan rond het gebruik van termen als ‘remigratie’. Onduidelijk blijft welke wettelijke basis overheidsdiensten hebben om het woordgebruik van politici en burgers te problematiseren.

Media

De media gaan moeiteloos mee in de verdeling in emotiekampen. Hoofdredacteur van de Volkskrant Pieter Klok beweerde dat zijn collega-hoofdredacteur Kamran Ullah van De Telegraaf in de asieldiscussie alleen ‘emotie-feiten’ zou erkennen. In hun wekelijkse podcast bestempelen Klok en Volkskrant-columnist Sheila Sitalsing argumenten tegen de Spreidingswet, tegen immigratie of tegen stikstof- en klimaatbeleid routinematig als ‘desinformatie’.

Favoriete doelwitten van journalisten uit het pro-asiel kamp zijn opiniemakers van De Telegraaf Wierd Duk en Marianne Zwagerman, die goed beluisterde eigen podcasts maken. Als opiniemakers staan ze zelf ook gekleurd in de wedstrijd maar ze vervullen wél een belangrijke antenne-functie voor de maatschappelijke onvrede in het anti-asiel kamp. Desondanks maken radicaliseringsexperts als Cas Mudde of Leonie de Jonge en NPO-programma’s als Medialogica deze opiniemakers juist verdacht als vermeende aanjagers van polarisatie.

Strijd om beloning emoties

De emotionele gevoelstemperatuur stijgt verder door toenemende ‘Palestijnisering’ in het pro-asiel kamp, waarbij activisten allerlei kwesties (van Dodenherdenking tot onrust rond voetbalwedstrijden van Marokko) zien door de lens van kolonialisme en westerse schuld. Burgemeesters als Femke Halsema en Sharon Dijksma gingen – onder druk van hun radicale achterban – al over tot theatrale ‘Nakba’-herdenkingen.

Tussen beide kampen ontstaat langzamerhand een vorm van ‘emotionele klassenstrijd’: wiens grieven krijgen erkenning, aan wiens culturele gevoeligheden conformeren gezagsdragers zich, wiens emoties krijgen een beloning vanuit Den Haag (‘de woede over Gaza’) of ontvangen juist hoon aan de talkshowtafel (‘behoud van de Nederlandse cultuur’)?

Uiteindelijk gaat de emotionele strijd om de onderliggende vraag: van wie is Nederland? Is het van de gevestigde politiek, de ongekozen bestuurslagen en de daarmee synchroon lopende media? Of van de relatief grote groep kiezers die via verkiezingen een scherpe koerswijziging wil kunnen afdwingen, allereerst op asielgebied?

‘Desnoods met geweld’

Het Nationaal Kiezers Onderzoek meldde ook dat de ideologische afkeer tussen kiezersgroepen toeneemt, dat een kwart van de kiezers een sterke afkeer van de Haagse politiek heeft en dat binnen die groep ontevreden kiezers al 18 procent meent dat de democratie zo slecht functioneert ‘dat die omvergeworpen mag worden, desnoods met geweld’. Veel kiezers maken zich inmiddels zorgen over mogelijke conflicten tussen mensen met een Nederlandse achtergrond en mensen met een migratieachtergrond.

Overheidsinstellingen doen weinig om alle emoties te dempen en de situatie te stabiliseren, prekerige TV-spotjes tegen polarisatie daargelaten. De emotionele tegenstelling is er vooral ook één tussen een deel van de kiezers aan de ene kant en de regering Jetten-1, ongekozen bestuurders en moraliserende instituties en non-profit organisaties aan de andere kant. Geen ongevaarlijke situatie.

Wynia’s Week brengt broodnodige, onafhankelijke berichtgeving: drie keer per week, 156 keer per jaar, met artikelen en columns, video’s en podcasts. Onze donateurs maken dat mogelijk. Doet u (weer) mee? Hartelijk dank!

Het bericht Is Nederland van de gevestigde politiek en de ongekozen bestuurders of van de grote groep kiezers die een scherpe koerswijziging wil inzake migratie, klimaat en de Nederlandse identiteit? verscheen eerst op Wynia's Week.

De klassiek-liberale (rechter-)vleugel van de VVD houdt de moed erin, al valt dat niet altijd mee als coalitiepartij in Jetten-1, regerend met D66 en CDA. ‘Jetten wil liever met Jesse Klaver en het CDA is eigenlijk ook een linkse partij. Dat is niet meer het CDA van Balkenende.’ Dat zegt REINIER GEERLIGS, voorzitter van Klassiek Liberaal, een actiegroep die met de VVD terug wil naar het voorbeeld van Frits Bolkestein, in gesprek met SYP WYNIA.

De VVD’ers van Klassiek Liberaal weten zich gesteund door veel VVD-leden, VVD-sympathisanten en (voormalige) VVD-kiezers, maar ondervinden bij de leiding van de VVD concurrentie van het vaak meer links-liberale partijkader met een hang naar D66.

Geerligs en zijn collega’s van Klassiek Liberaal zijn al vier jaar bezig om de VVD in meer realistische richting te buigen als het gaat om zulke zaken als stikstof en asiel. Pijnlijk is, dat het uitgerekend VVD-bewindslieden waren die de basis legden voor het stikstofbeleid van de afgelopen jaren (Christianne van der Wal) en de Spreidingswet (van Eric van der Burg) waarmee gemeenten worden gedwongen asielzoekers op te nemen.

‘Christianne van der Wal heeft het gewoon niet goed gedaan,’ zegt Geerligs onomwonden. ‘Dat we zo nodig stikstofkoploper wilden zijn is ons als Nederland fataal geworden.’ Ook met de nieuwe stikstofbrief van het kabinet is Geerligs niet tevreden, onder meer omdat het kabinet er niet voor kiest om met directe ingang de Nederlandse stikstofnormen op te trekken naar een niveau (‘1 mol’) dat meer lijkt op het Duitse. Dat acht hij ook van levensbelang voor de VVD tegen de achtergrond van de Statenverkiezingen (en daarmee de Eerste Kamerverkiezingen) van volgend voorjaar.

Erg zeker is Geerligs niet van de goede afloop met het kabinet-Jetten. ‘Ook met asiel moeten we nog maar zien of het wat wordt. Ook omdat er bij asiel net als bij stikstof weer allerlei rechtszaken kunnen worden gevoerd, waarmee beter beleid kapot kan worden gemaakt. En we hebben over de ellende van de Spreidingswet niet voor niets steeds gezegd: doe het niet.

‘De VVD had op zijn minst wisselgeld moeten eisen in de vorm van een strenger instroombeleid.’ Geerligs denkt overigens dat CDA-asielminister Bart van den Brink zijn hand overspeelt met zijn aanhoudende dreigementen in de richting van weigerachtige gemeenten. ‘Die gaat daar problemen mee krijgen. Het kan zijn dat de Spreidingswet uit elkaar klapt, zelfs zonder dat het gepaard gaat met een kabinetscrisis.’

Flirten met Jesse

Het minderheidskabinet lijkt tot leedwezen van Klassiek Liberaal steun te zoeken bij de linkse fusiepartij PRO. Geerligs: ‘Wij willen juist samenwerken met normaal rechts, zoals JA21, BBB en Mona Keijzer. De PVV is onbetrouwbaar gebleken en Forum vind ik een enge partij. Maar het land is in meerderheid wel rechts. Er is veel terrein te boeken bij normaal rechts.’

Op D66 heeft hij het niet. ‘Kabinetten vallen niet op inhoud, maar op gebrek aan onderling vertrouwen. Bij D66 lopen er een aantal rond die niet te vertrouwen zijn.’ Hij noemt D66-minister Sjoerd Sjoerdsma. ‘En op kernenergie lijkt er nu een kleine doorbraak te zijn, maar CDA en D66 doen weer moeilijk dit en moeilijk dat. Maar we hadden toch een afspraak gemaakt? En de gasputten van Groningen dichtdraaien, ja dat kan. Maar we hebben toch een strategische voorraad nodig? Je hoeft er toch geen beton in te gooien?’

Wynia’s Week TV (WWTV) is er ook als podcast. Wynia’s Week is er 156 keer per jaar, vaak met een nieuwe video/podcast. Alle 5000 artikelen en 200 video’s zijn gratis toegankelijk, mogelijk gemaakt door de donateurs. Doet u al mee? Hartelijk dank!

Het bericht Reinier Geerligs van Klassiek Liberaal: ‘De VVD moet eisen dat de strenge Nederlandse stikstofnorm meteen wordt versoepeld’ verscheen eerst op Wynia's Week.

Tot verbijstering van Haagse politici weten ‘de Belgen’ de toestroom van asielzoekers flink te verminderen. Nederland niet. Waarom? In politiek en bestuur geldt dezelfde wet als in de natuur: de vis begint te rotten vanaf de kop. Slecht bestuur produceert slechte resultaten. Leidende politici die hun klassiekers niet kennen, laten burgers lijden. Met al zijn ‘experts en deskundigen’, claimt Den Haag het grote gelijk maar koerst blindelings richting betonnen muur. Migratie is (al decennia) het voorbeeld.

In Nederland en België dragen de premiers de politieke verantwoordelijkheid: in Nederland Rob Jetten; in België Bart De Wever. Beide zitten geruime tijd in de politiek. Jetten was parlementair medewerker van voormalig D66-leider Alexander Pechtold en De Wever groeide uit tot boegbeeld van de Nieuwe Vlaamse Alliantie (N-VA). In 2013 werd hij burgemeester van Antwerpen en in 2025 premier van het federale België, dus inclusief z’n Franstalige landgenoten.

De Wever populair, Jetten niet

Jetten is volgens peilingen momenteel de meest impopulaire premier van Nederland; De Wever de meest populaire premier van België. Zelfs onder Franstalige kiezers die altijd te horen kregen dat hij een extreme Vlaamse nationalist was. In een voorgaande generatie had Nederland Ruud Lubbers en Wim Kok als premier en België Wilfried Martens en Jean-Luc Dehaene; premiers van hetzelfde type en niveau.

Die verhouding is nu onevenwichtig. De Wever won gezag door bijvoorbeeld te voorkomen dat België alle nadelen zou krijgen van een EU-plan: het deblokkeren van Russische tegoeden (180 miljard), gestald bij Euroclear in Brussel. Dat laatste zou België een enorme schadevergoedingseis kunnen opleveren wegens confiscatie. De Wever voorkwam dat, vanuit isolement, met een uitgekiende strategie, het vinden van bondgenoten en het overtuigen van Duitsland. De Wever kent zijn klassiekers en spreekt diverse talen. Hij groeide uit tot ‘moedigste aller Belgen’, in navolging van de Keltische stamvader Ambiorix. En dat voor de ‘Vlaams nationalist’. De Wever telt mee in Europa.

Hoe zit het met premier Jetten? Honderd dagen is te kort voor een té hard oordeel, maar wat vooral opvalt is een gebrek aan inzicht. Met helder inzicht slaagde De Wever. Jetten reist de wereld. Dankzij de vele selfies lijkt hij erg verliefd op zichzelf. Hij oogt als een ‘kind-premier’, terwijl Nederland in opstand komt tegen de Spreidingswet die zowel asielzoekers als het burgerprotest over Nederland verspreidt. De onvrede groeit, terwijl Jetten de statuur van een vakantiefotograaf aanneemt. Ergo: zijn aanzien (en dat van zijn functie) maken de duikvlucht van een vallende ster. Aangezien hij premier van een minderheidskabinet is, is het gevaar nooit ver weg.

Jetten opereert als koorddanser, terwijl De Wever de architect is van zijn centrumrechtse alliantie N-VA, met voldoende electorale kracht om het politieke landschap in Vlaanderen en België te domineren. Met een kleine 25% in Vlaanderen is N-VA onmisbaar voor coalitievorming in Vlaanderen én België en zet De Wever de koers uit. Het werd een ommekeer, terwijl Nederland politiek is gefragmenteerd.

Kolderiek

België kende, vooral in de jaren tachtig, kolderieke taferelen met dronken prominente Waalse socialisten, die wartaal uitsloegen tijdens de zittingen van de Kamer van Volksvertegenwoordigers. Een voorbeeld dat ik ooit zelf zag was de Waalse socialist Michel Daerden, federaal minister van verkeerszaken (!), die het parlement stomdronken toesprak. Die tijd is voorbij, al is de nieuwe generatie niet meteen geheelonthouder.

Het verschil tussen De Wever en Jetten is de kwaliteit van ‘inzicht’. Premiers zonder inzicht fabriceren ‘beleid’ zonder uitzicht. De Spreidingswet is een goed voorbeeld. Het lost niets op maar verspreidt het asielprobleem. Veel asielzoekers gooien hun paspoort weg, maar hun mobieltje niet. Foto’s van asielopvang in Van der Valk hotels en cruiseschepen gaan de wereld over: Nederland wordt een populaire asielbestemming.

België voorkomt dat door karige opvang. Zelfs de Vlaamse socialisten, met wie De Wever regeert, steunen de minimale opvang. Frank Vandenbroucke (70), de vice-eerste minister van België, Vlaams socialist in de regering-De Wever, kent de gevolgen van overmatige immigratie. En niet omdat hij een Vlaamse socialist is met calvinistische trekken.

Vlaamse socialisten waren ooit machtig, maar verloren aan de rechterzijde kiezers aan het Vlaams Belang en ter linkerzijde aan de radicaal-socialistische Partij van de Arbeid (PVDA). Een cruiseschip voor asielzoekers zal er in Antwerpen niet snel komen. Daarom gaan ze verderop, naar ‘Hotel Holland’. Logisch, zou ik ook doen. De fout ligt niet in Brussel, maar in Den Haag. De Wever ziet, wat Jetten niet inziet.

Verzet in haarvaten van de politiek

Er zou in België geen enkele steun zijn voor een asielbeleid op z’n Nederlands omdat het verzet al begint in de haarvaten van de politiek. In Vlaanderen wordt ‘identiteit’ bewuster beleefd omdat men ervoor moest strijden, terwijl het in Nederland als vanzelfsprekend wordt ervaren. De Vlaming ziet overmatige immigratie met grote cultuurverschillen als bedreiging voor de eigen identiteit.

Het kiessysteem staat in België dichter bij de burgers dan in Nederland, dat centralistisch vanuit Den Haag wordt bestuurd. Zodra een Vlaamse burger overlast heeft van asielzoekers gaat hij of zij klagen bij de gekozenen, zoals de burgemeester, en bij leden van het Vlaams of federaal parlement. Zij worden gekozen in hun kieskringen waarbij voorkeurstemmen heel belangrijk zijn. Elke Vlaamse politicus met veel voorkeurstemmen gaat dat rondbazuinen, en eist vervolgens een hoge plaats op in de partij en daarna in het parlement. De ‘sterkhouders’ van de partij worden minister in de federale of regionale regering. En de ‘sterk(ste)houder’ premier van België. Wie hoog in de Belgische politiek wil, moet niet tegen de kar van de kiezers rijden.

In Nederland is dat precies andersom. Er is één landelijke kieslijst voor bijvoorbeeld de Tweede Kamer. De kandidaat wordt op de lijst gezet, met dank aan de partijleiding waarbij voorkeurstemmen niet essentieel zijn. Wel mooi meegenomen, maar niet beslissend voor de politieke loopbaan. De lijsttrekker moet het werk doen en vooral goed overkomen op televisie. Dat was het geval bij premier Jetten, en hij voerde een effectieve campagne. Contact met de bevolking is minimaal en vaak geregisseerd. Wat er leeft ‘onder de mensen’ is geen leidraad. De Spreidingswet bewijst dat. Er ontstaat zo een disconnectie tussen wat Den Haag wil (de term: ‘het moet’) en de belevingswereld van gewone burgers.

In België komen tegenwoordig doorgaans ministers in de regering met een ‘record’; een staat van dienst. Dat zijn de ‘sterkhouders’ uit de diverse partijen. Een miskleun zoals met de huidige Nederlandse minister van Volkshuisvesting, Elanor Boekholt-O’Sullivan (50, D66), zou in België niet snel plaatsvinden. Ze werd door ex-minister van Defensie Kajsa Ollongren (D66) benoemd tot luchtmachtgeneraal, weliswaar zonder vliegbrevet, en staat op mislukken in Den Haag. Die benoeming heeft meer te maken met ‘vriendinnetjespolitiek’ dan met goed bestuur.

De asielproblemen waar Nederland nu mee kampt zijn problemen van eigen makelij, zoals ook al bij het energie- en klimaatbeleid, met hoge kosten die de burgers op hun bord krijgen via hogere belastingen. Belgische politici staan doorgaans dichter bij de kiezers en weten waar de eindgrens ligt. Den Haag voelt niets, en ontspoort ongestoord.

Wynia’s Week biedt drie keer per week de achtergronden die u elders zelden krijgt. En dat via een unieke formule: iedereen kan er kennis van nemen, de supporters maken het mogelijk. Doet u al mee?

Het bericht Waarom België met de asielopvang slimmer is dan Nederland verscheen eerst op Wynia's Week.

Voor alle vormen van migratie is er in Nederland een heel actieve lobby, stelt Van de Beek. Al die lobby’s samen zijn machtiger dan de uitslag van verkiezingen. Bovendien kunnen die pressiegroepen (zoals VluchtelingenWerk, asieladvocaten, universiteiten, uitzendbureaus, grote bedrijven) gebruik maken van internationale wetgeving en rechters die genegen zijn extra immigratie te steunen.

Daar komt nog eens bij dat zowel linkse als christelijke lobby’s met name asielmigratie en illegalen door dik en dun steunen, zowel in als buiten het parlement. Al met al kan de bevolking wel minder immigratie (vooral van asielmigranten) willen, maar de lobbycratie blijkt sterker dan de democratie.

Daar betaalt Nederland een hoge prijs voor, stelt Jan van de Beek. Want als Nederland geen koploper maar een achterblijven is qua asielbeleid, lopen asielzoekers buurlanden voorbij en gaan ze naar Nederland. En wat is het geval: het strengere België heeft al wel minder asielzoekers, Nederland niet. Het kabinet-Schoof functioneerde nauwelijks en het kabinet-Jetten is niet overtuigend als het gaat om de inperking van immigratie. Die verlamming maakt Nederland wel tot koploper, maar dan van extra immigratie, vooral van mensen uit verre landen zonder veel vooruitzichten op integratie en werk.

Van de Beek voorziet diverse scenario’s. In Noord-Europese landen hebben kiezers migratiekritische partijen aan de macht gebracht. In Nederland gaat het ook die kant op, juist omdat regerende politici niets bereiken. Maar andere scenario’s zijn ook denkbaar, zoals overheden en rechtbanken die zich nog minder dan nu al het geval is van de bevolking aantrekken.

Wynia’s Week is er het hele jaar door, 156 keer per jaar, met iedere week nieuwe video’s en podcasts. De donateurs maken dat mogelijk. Doe mee! Hartelijk dank!

Het bericht Jan van de Beek: als je in Europa niet meedoet aan strenger asielbeleid krijg je juist extra asielzoekers verscheen eerst op Wynia's Week.

Het is een reactie op de groeiende onvrede onder kiezers over het uitblijven van maatregelen – ondanks toezeggingen vóór de verkiezingen – om de asielinstroom in te dammen en over het doorvoeren van de spreidingswet.

Wie demonstreert tegen de komst van een azc wordt op deze manier in de extreemrechtse hoek geplaatst, en hetzelfde geldt voor politici die steun betuigen aan de demonstranten. De term ‘extreemrechts’ roept associaties op met nazi’s en de Holocaust. Dat bij die protesten gewelddadige relschoppers opduiken, overschaduwt in de publiciteit de zorgen van de demonstrerende burgers.

Aandacht afleiden

De bedoeling is duidelijk: kritiek op het asielbeleid wordt buiten de orde verklaard. Anders gezegd: door te hameren op een vermeend probleem met extreemrechts leidt de coalitie de aandacht af van haar falen als het gaat om een einde te maken aan de ongeremde instroom van asielzoekers.

Deze tendens is al langer zichtbaar in het publieke debat, maar vorige week leek het erop dat de asiellobby in de Tweede Kamer overschakelde naar een hogere versnelling. Onderwerp was de ‘normalisering van geweld’. Zie ook het verhelderende artikel van Bart Jan Spruyt over dit debat.

Jesse Klaver van de kersverse fusiepartij Progressief Nederland (PN) mocht, gevolgd door andere woordvoerders, tekeer gaan tegen de oppositie rechts van de VVD. Vooral Gideon Markuszower van de gelijknamige groep moest het ontgelden. Hij was kort daarvoor uit zijn slof geschoten met een oproep aan de overheid om de recente instroom van Palestijnse asielzoekers met geweld te keren.

Ook Lidewij de Vos van Forum voor Democratie (FvD) kreeg er flink van langs, onder anderen van Mona Keijzer. Die vond dat eerstgenoemde afstand moest nemen van enkele onwelgevallige zaken, waaronder het vermeende streven naar een blanke etnostaat. Deze interventie zal de kansen van Keijzer om een hoofdrol te gaan spelen in het asielkritische kamp er niet groter op hebben gemaakt. De Vos liet zich niet intimideren door al dit verbale geweld. Zij wist Henri Bontenbal (CDA) zelfs te bewegen tot onparlementair taalgebruik: ‘Hoe goor wil je het hebben.’

Politieke avonturiers

Anders dan voor D66 was dit debat voor de beide andere coalitiepartijen een ongemakkelijke exercitie. Voor CDA en VVD geldt bij uitstek dat er een gapende kloof bestaat tussen de wens van hun respectieve achterbannen om de asielinstroom in te dammen enerzijds, en hun wanprestatie op dit punt in Kamer en kabinet anderzijds.

De gevestigde partijen hebben de opkomst van partijen rechts van de VVD, die volgens hen niet deugen, helemaal aan zichzelf te wijten. Het zijn immers de gevestigde partijen die in de afgelopen decennia, tegen de wil van hun achterban in, hebben nagelaten de uit de hand gelopen asielmigratie aan te pakken. De teleurgestelde kiezers gingen daarom in groten getale in zee met de politieke avonturiers op rechts.

Zelfs de bescheiden ambitie om ons genereuze asielbeleid meer in lijn te brengen met omringende landen wordt nog steeds niet waargemaakt. De Wet tweestatussenstelsel, al weken geleden aangenomen, is nog steeds niet van kracht. Over het alsnog invoeren van de strafbaarstelling van illegaal verblijf (niet van hulp aan illegalen), waarvoor waarschijnlijk een parlementaire meerderheid bestaat, is voor zover ik weet niets meer vernomen.

Het geeft te denken dat zelfs bij deze – internationaal bezien onomstreden – beleidswijzigingen geen gevoel van urgentie aan de dag wordt gelegd. Dit terwijl nog veel ingrijpender beleidswijzigingen nodig zijn om het tij te keren. In dit verband is het opmerkelijk dat Bram Moszkowicz, in een uitzending van Nieuws van de Dag, opperde dat het zo langzamerhand tijd wordt om het noodrecht toe te passen. Hij legde uit dat aannemelijk kan worden gemaakt dat aan de vereiste criteria, te weten ontwrichting van de maatschappij en gevaar voor de veiligheid, wordt voldaan.

Intussen zien we in het eerste kwartaal van dit jaar een toename van het aantal eerste asielverzoeken met 33 procent ten opzichte van de overeenkomstige periode vorig jaar. Niet verwonderlijk dat de oppositie rechts van de VVD – inclusief 50PLUS, dat ook een streng asielbeleid nastreeft – de wind in de zeilen heeft. Volgens de laatste peiling van Maurice de Hond zou die rechtse oppositie nu uitkomen op 61 Tweede Kamerzetels, tegen 51 bij de verkiezingen van 29 oktober 2025. Met de 17 gepeilde zetels voor de VVD erbij, hebben we dus virtueel een absolute Kamermeerderheid voor een strenger asielbeleid.

Import van strijdbare mannen

Die blanke etnostaat waar Mona Keijzer zich zo druk over maakt, die gaat er niet komen. De obsessie met huidskleur is vooral een linkse hobby. De rechtse kiezer is daar niet mee bezig. Die heeft andere zorgen. Neem de verloedering van de publieke ruimte.

De recente rellen in Scheveningen en Zandvoort, bijvoorbeeld, zijn niet zomaar uitwassen veroorzaakt door baldadige jongeren, maar een symptoom van iets dat veel ingrijpender is: de voortgaande islamisering. Wie wil weten hoe dit precies zit verwijs ik naar het laatste artikel van Benno de Jongh in Wynia’s Week. Kort samengevat: met het huidige asielbeleid importeren we strijdbare jongemannen die ons vijandig gezind zijn. In dit licht bezien lijkt de suggestie van Bram Moszkowicz om het noodrecht van stal te halen ineens veel minder theoretisch dan op het eerste gezicht lijkt.

Zoals gezegd: die blanke etnostaat gaat er niet komen. Wat er uiteindelijk wel gaat komen als de huidige demografische transitie doorzet en de geïmmigreerde moslims niet seculariseren, is een geïslamiseerd Nederland. Dit is geen wilde speculatie. Een diploma basisschool met een voldoende voor rekenen volstaat om tot die conclusie te komen.

Wynia’s Week verschijnt 156 keer per jaar en wordt volledig mogelijk gemaakt door de donateurs. Doet u mee? Doneren kan zo. Hartelijk dank!

Het bericht Bizar: in de peilingen hebben de partijen rechts van de VVD inmiddels 61 zetels – en nog steeds doet het kabinet niks aan de asielinstroom verscheen eerst op Wynia's Week.