Handreiking

Blijkbaar heeft de politie inmiddels ook de taak van woke gedachtepolitie erbij gekregen, want ze hanteren intern een Handreiking voor Politiecollega’s over ‘Herkennen, Duiden, Handelen: Complottheorieën en Anti-Institutioneel gedachtegoed’. Die handreiking komt van het informatieknooppunt Contraterrorisme, Extremisme en Radicalisering (CTER), zeg maar de terrorismebestrijders van de landelijke politie.

Het idee achter die Handreiking is vroege opsporing: terroristen zouden beginnen als complotdenker, sommigen van hen radicaliseren, en een deel van die groep groeit door naar gewelddadig extremisme. Als gewone dienders in hun dagelijkse contacten die eerste stadia van radicalisering herkennen, moeten ze een melding doen bij het CTER, zodat zulke mensen vroegtijdig in beeld komen. 

Welke complottheorieeën vormen indicaties voor zulke radicalisering? Het document geeft een ‘niet uitputtend’ lijstje: ‘Covid-19, 5G, Satanisch ritueel kindermisbruik, chemtrails, toeslagschandaal, WEF, stikstofbeleid, militarisering, etc.’

Dat u het maar weet: als u zich openlijk druk maakt over het Toeslagenschandaal, dan begeeft u zich op het hellend vlak naar radicalisering en extremisme, en komt u bij het CTER in de kaartenbak. Dat was tegen het zere been van Pieter Omtzigt, die in een tweet de politie opriep om het Toeslagenschandaal uit de lijst te verwijderen. De politie heeft dit inmiddels toegezegd.

Dan heb ik ook een dringende vraag: wat doet ‘stikstofbeleid’ in die themalijst? Boeren wier bedrijf wordt bedreigd door een gedwongen uitkoopregeling – staat nu weer in het verkiezingsprogramma van GroenLinks-PvdA – en die zich daar tegen verzetten, zijn potentiële terroristen?   

Interessant is ook wat in die Handreiking niet voorkomt: geen woord over islamitische radicalisering, complottheorieeën over Israël, het dwepen met haatpredikers of het virulente racisme uit die hoek ten opzichte van Joden. Alle genoemde voorbeelden betreffen complotdenken en radicalisering die door ‘woke’ als ‘rechts’ gebrandmerkt worden.

Je zou er complotdenker van worden

Geen zinnig mens gelooft in chemtrails of dat de 5G-technologie is ontworpen om ons allemaal tot slaven te maken. En van satanisch ritueel kindermisbruik is in Nederland ook nog nooit iets gebleken. Mensen die daar rotsvast van overtuigd zijn, verdienen inderdaad extra aandacht, maar eerder van de GGZ dan van terrorismebestrijders.

En de rest van de thema’s? Dit zijn kwesties waarover een levendig maatschappelijk debat gaande is. Hoe komen zulke onderwerpen op een checklist voor het herkennen van radicalisering terecht? Stuk voor stuk zijn het onderwerpen waar de heersende macht veel politiek kapitaal in geïnvesteerd heeft: destijds de covid-dwangmaatregelen; ons absurd rigide stikstofbeleid; verregaande internationalisering en de miljardensteun aan Oekraïne. ‘Klimaatbeleid’ had ook prima in dat thema-lijstje gepast. Je zou er bijna complotdenker van worden.

‘Stikstofontkenning’

Neem ons stikstofbeleid: dat is een onder opeenvolgende kabinetten-Rutte in elkaar geflanste constructie die weliswaar inmiddels is verankerd in een stapel jurisprudentie van de Raad van State, maar die een volstrekt buitenbeentje is in de EU (en de wereld). Op onnavolgbare wijze is dit bizarre stuk milieubeleid een hoeksteen van de heersende orde geworden. Dit in twijfel trekken en pleiten voor hervorming wordt in brede kring gelijk gesteld aan wetenschapsontkenning en complotdenken.

Dat bleek bijvoorbeeld uit een artikel dat in december 2024 verscheen in het Tijdschrift voor Criminologie, getiteld: In denial. Een exploratieve studie naar desinformatie rondom de stikstofcrisis. In dat artikel gaan de zelfbenoemde ‘kritische groene criminologen’ Jessica Hill en Marleen Weulen Kranenborg op zoek naar wat zij ‘stikstofontkenning’ noemen, naar analogie van ‘klimaatontkenning’. Dat onderzoek stelt niks voor (het is ‘exploratief’), ze hebben slechts een lijstje ‘foute’ media en publicisten opgesteld en daarvan alle artikelen met trefwoorden als ‘stikstofcrisis’ en dergelijke bij elkaar geveegd.

Inhoudelijk interesseert het ze geen snars

Op hun pro forma geanonimiseerde lijst van foute media staat ook Wynia’s Week (AN1), en ze citeren meermaals uit mijn columns over stikstof. Een kritische wetenschapper, Jaap Hanekamp, is ook eenvoudig identificeerbaar.

Hun conclusies zitten volledig voorgebakken in hun ‘onderzoeksmethode’; dat mijn of Hanekamps standpunt over de stikstofcrisis in Nederland op enig punt geen desinformatie is, kan nooit de uitkomst van hun onderzoek zijn, wegens de methode die ze hanteren. Een punt voor punt bespreking van het artikel is verspilde moeite; het is duidelijk dat ze inhoudelijk geen idee hebben waar het over gaat, en dat ze dat ook geen snars interesseert. Het gaat ze alleen maar om labels plakken en ‘guilt by association‘: door oppervlakkige overeenkomsten met de tabakslobby en wappie-achtige klimaatontkenners in de VS moet en zal stikstof-Barbertje hangen.

Hemeltergende domheid

Toch een enkel inhoudelijk voorbeeld van hoe ze te werk gaan:

Voor deze ‘groene kritische criminologen’ ben je dus een wetenschapsontkenner als je ‘inzoomt op specifieke details van het wetenschappelijke proces’ en ‘het belang van modelleren en schatten’ miskent. Iedereen die iets van stikstof in Nederland begrijpt, snapt van welk een hemeltergende domheid en onkunde dit getuigt. Hill en Kranenbarg schijnen te denken dat als je maar eenmaal een model hebt opgesteld, elke kritiek op dat model ‘de basis van de wetenschap ondermijnt’.

Blijkbaar hebben ze ook geen benul wat ‘significant’ betekent in de beta-wetenschap, anders zouden ze de kritiek van mij en anderen (waaronder TNO) op hoe de Raad van State dat begrip miskent niet als stikstofontkenning bestempelen. Maar dat komt ervan, als je bang bent om ‘in te zoomen op specifieke details’.

Ik kan daar om lachen, want ik ben totaal niet meer afhankelijk van goedkeuring door zulke bewakers van de partijlijn. Maar stel, ik was onderzoeker aan een universiteit. Wat doet zoiets met je vooruitzichten op verlenging van je contract of de kans op toekenning van onderzoeksbeurzen? Stel, je bent freelance wetenschapsjournalist die voor een groot deel van zijn opdrachten afhankelijk is van universiteiten. Wat doet zo’n geestelijk klimaat met je onafhankelijkheid?

Alleen al het feit dat zoiets gepubliceerd wordt in een keurig wetenschappelijk tijdschrift is veelzeggend. Het zegt namelijk hoe wijd verbreid en onomstreden het denkbeeld is in academische kring, dat over belangrijke actuele onderwerpen als stikstof maar één narratief acceptabel is, anders ben je een complotdenker. Wat dat betreft zit men keurig op één lijn met de terrorismebestrijders van de politie.

Excuus

Er staan ook zinnige dingen in die Handreiking. Met name het aspect van sociale isolatie: zodra iemands eigen vrienden en familieleden contacten gaan afhouden omdat zij vinden dat met zo iemand niet meer te praten valt, is dat een indicatie van zorgelijke radicalisering. En die sociale isolatie is op zich weer een aanjager van verdere radicalisering.

Dat is de moraal van het verhaal over die themalijst: er zijn goede redenen om, behalve de toeslagenaffaire en stikstof, ook covid, WEF (World Economic Forum) en ‘militarisering’ te schrappen, omdat dit gewoon legitieme onderwerpen van maatschappelijk debat zijn. Dan hou je alleen maar knotsgekke items over waarvan het zeer onwaarschijnlijk is dat die ook maar één terrorist gaan produceren.

Radicalisering en extremisme zijn meer vorm dan inhoud. Je krijgt vaak de indruk dat het onderwerp er bij zulke mensen nauwelijks toe doet, als het maar een excuus aanreikt voor schuimbekkend fanatisme en geweldpleging. 

Wynia’s Week brengt broodnodige, onafhankelijke berichtgeving: drie keer per week, 156 keer per jaar, met artikelen en columns, video’s en podcasts. Onze donateurs maken dat mogelijk. Doet u mee? Hartelijk dank!  

Het bericht Politie gaat complotdenken en terrorisme herkennen in volkomen legitieme onderwerpen van debat verscheen eerst op Wynia's Week.

In de jaren ’70 van de vorige eeuw bestond er slechts één perspectief voor de verklaring van menselijk gedrag, het zogenaamde nurture-perspectief. Dat hield in dat mensen blanco geboren worden en vervolgens door hun milieu, met name hun opvoeding, en de cultuur waarin ze leven, worden ingevuld. Je gedrag is het resultaat van de sociale omgeving waarin je opgroeit.

De moed van Buikhuisen

De criminologie werd in die tijd gedomineerd door sociologische theorieën die erop neerkomen dat crimineel gedrag het gevolg is van armoede en achterstelling. Ook bestond er een ‘kritisch’ perspectief dat zegt dat criminelen niet bestaan. Wel zijn er mensen die als crimineel bestempeld worden en zich vervolgens ook als zodanig gaan gedragen. Nog kritischer is de theorie volgens welke ook crimineel gedrag een kwestie is van etikettering. De machtigen benoemen bepaalde gedragingen, die niet toevallig vooral voorkomen in de lagere regionen van de samenleving, als crimineel.

Wouter Buikhuisen had in 1977 de euvele moed om deze hele manier van denken naast zich neer te leggen en de oorzaken van crimineel gedrag te zoeken in ‘nature’, in aangeboren, neurologische factoren. Hij wilde als pasbenoemd hoogleraar criminologie in Leiden (daarvoor was hij hoogleraar in Groningen) onderzoek doen naar het activatieniveau van het autonome zenuwstelsel.

Zijn hypothese was dat jongeren met een zwak reagerend autonoom zenuwstelsel meer geneigd zijn tot crimineel gedrag. Bij het overwegen van bijvoorbeeld diefstal ervaren zij niet de normale angstgevoelens, maar blijven volstrekt koel en onaangedaan. Hierdoor zijn ze betrekkelijk ‘gewetenloos’. Ook zouden ze gemakkelijk een gevoel van verveling krijgen en dat willen verdrijven met crimineel gedrag. Onwillekeurig denk je nu aan fatbike-jongetjes die joggende vrouwen een klap op de billen geven.

Hoewel Buikhuisen zijn ideeën en onderzoeksopzet nog helemaal niet had uitgewerkt, was alleen al het opperen ervan aanleiding tot grote verontwaardiging die culmineerde in een nooit eerder vertoonde heksenjacht. Toen ik onlangs iemand vertelde dat Buikhuisen was overleden, zei hij: ‘Buikhuisen? Was dat niet die man van die doorlopende wenkbrauwen?’ Dat was een verre echo van het primitieve niveau waarop destijds de strijd tegen de dissident Buikhuisen gevoerd werd.

Omdat hij de oorzaak van criminaliteit zocht in ‘nature’, gingen zijn tegenstanders op zoek naar eerdere criminologen die dat hadden gedaan en stuitten op de Italiaanse criminoloog Lombroso. De 19^de-eeuwse Lombroso meende dat de criminele persoonlijkheid herkenbaar was aan bepaalde uiterlijke kenmerken, onder meer aan doorlopende wenkbrauwen. Dit soort volkomen achterhaalde opvattingen werden, zonder een spoor van bewijs, Buikhuisen in de schoenen geschoven.

‘Bent u een fascist?’

Van Lombroso naar de eugenetica van de nazi’s bleek maar een kleine stap te zijn, en zo werd het iedereen al snel duidelijk hoe verdorven de plannen van Buikhuisen waren. ‘Bent u een fascist?’, was de eerste, op de bekende temerige VPRO-toon gestelde vraag van Cherry Duijns aan Buikhuisen in een interview uit 1978, waarvan hij overigens de beelden in 2005 weigerde af te staan.

De enige min of meer wetenschappelijke discussie werd gevoerd in het Nederlands Juristenblad tussen de rechtssocioloog Kees Schuyt (tegen Buikhuisen) en de criminoloog Jan van Dijk (voor). Schuyt opperde dat een eventueel statistisch verband tussen fysiologische processen en crimineel gedrag nog geen oorzakelijk verband is. Beide kunnen bepaald worden door een derde, achterliggende factor.

Determinisme

Dat is natuurlijk waar, maar dat geldt ook voor alle verbanden die zijn gevonden tussen sociale factoren en crimineel gedrag. Ook die zijn louter statistisch en niet oorzakelijk. Zo kan het statistische verband tussen armoede en criminaliteit verklaard worden door een gebrek aan zelfdiscipline als derde, achterliggende factor. Maar Schuyt heeft het gevaar dat statistische en causale factoren door elkaar worden gehaald, nooit ingebracht als bezwaar tegen sociologisch onderzoek.

Schuyt maakte zich zorgen over het deterministische mensbeeld dat schuil zou gaan achter de plannen van Buikhuisen. Ook dat argument heeft de bijsmaak van willekeur, omdat het net zo goed kan worden ingebracht tegen sociologische en psychologische theorieën. Ook die pretenderen dat gedrag uiteindelijk geheel bepaald wordt door factoren waarop de vrije wil geen vat heeft. Schuyt bracht het feit dat zich in het zenuwstelsel toevalsprocessen afspelen in als argument tegen het determinisme. Alsof toeval ons vrij maakt.

Intussen had de Vrij Nederland-columnist Piet Grijs zich opgeworpen als aanvoerder van de mediahetze tegen Buikhuisen. Week na week hakte hij in op de verblufte criminoloog, maandenlang. Niet alleeen tot vermaak van het publiek, maar ook van veel collega-criminologen. Behalve Jan van Dijk nam niemand het voor hem op.

Uiteindelijk maakte Buikhuisen wel een begin met zijn onderzoek, maar nam na enkele jaren ontslag, omdat zijn eigen vakgroep zich tegen hem keerde. Hij vestigde zich als kunsthandelaar in Spanje.

Progressief wereldbeeld

In 2009 zorgt Carel Stolker, de toenmalige decaan van de rechtenfaculteit van de Leidse universiteit, namens die universiteit voor de rehabilitatie van Buikhuisen. Maar je kunt niet zeggen dat het daarmee toch nog goed is afgelopen. Er is een man kapotgemaakt, omdat hij een onderzoek wilde doen dat niet paste binnen de heersende manier van denken. Dat kapotmaken gebeurde vanuit een progressief wereldbeeld, waarin criminaliteit wordt gezien als neveneffect van een onrechtvaardige samenleving. Verander de maatschappelijke structuren en de misdaad zal verdwijnen als sneeuw voor de zon. Die naïeve, simplistische opvatting werd ondergraven door het biologische perspectief van Buikhuisen. Daarom moest Buikhuisen vernietigd worden.  

Wokisme

De affaire-Buikhuisen maakt duidelijk hoezeer de wetenschap wordt  geleid door modieuze opvattingen en daarmee samenhangende taboes. Tegenwoordig is dat de woke-ideologie die mensen onderscheidt in daders en slachtoffers, afhankelijk van de groep waartoe ze behoren. Wie tot de dadergroepen behoort en het wokisme niet nadrukkelijk genoeg aanhangt, wordt buitengesloten. De meeste wetenschappers geven om hun carrière, voelen de tijdgeest goed aan en zijn wel zo wijs om daar niet tegenin te gaan.

Maar dat soort wijsheid hoort niet thuis in de wetenschap. Daar behoort nonconformisme te heersen, een onbegrensde vrijheid van denken, en daar horen mensen als Buikhuisen te werken. Dat hij daar is weggepest, is een eeuwige schande voor de intellectuele gemeenschap in Nederland.

Chris Rutenfrans is criminoloog en eindredacteur van Wynia’s Week. Hij werkte van 1978 tot 1988 aan het Criminologisch Instituut van de universiteit van Nijmegen.

Wynia’s Week verschijnt drie keer per week, 156 keer per jaar, met even onafhankelijke als broodnodige artikelen en columns, video’s en podcasts. U maakt dat samen met de andere donateurs mogelijk. Doet u weer mee? Kijk HIER. Hartelijk dank!

Het bericht Progressieve tijdgeest pestte Wouter Buikhuisen weg verscheen eerst op Wynia's Week.

Wie de Volkskrant niet leest en ook niet op X meeleest, kan hier nakijken wat zich in de treursoap rond migratie-expert Jan van de Beek en diens verketteraars heeft afgespeeld. Tot nu toe noteren we: publieke knieval en verwijderde tweets van de hoofdeconoom van het CBS; migratie-ideoloog Leo Lucassen ontmaskerd als knoeier, die daarop met de staart tussen de benen vertrok van X; de opinieredactie van de Volkskrant die mee blijkt te schrijven aan haar welgevallige ingezonden stukken, maar de reactie van Van de Beek ondanks een eerdere toezegging weigerde te plaatsen; de rectificatie van blunders in het artikel van Lucassen/De Haas die zelf weer een blunder blijkt. Het is afwachten of dit nog een staartje gaat krijgen bij de Raad voor de Journalistiek. 

De CBS-cijfers over criminaliteit 

Alles wat raakt aan migratie wordt geïnfecteerd met ideologie, zowel van de kant van woke-links als van radicaal-rechts. Daartussen ligt een belegerd middenveld waar feiten er nog toe doen – mits  je bereid bent naar de data te kijken. Dit was een van de punten waarop Leo Lucassen en Hein de Haas in hun artikel in de Volkskrant de mist in gingen: criminaliteit. Zij zeiden dat er geen CBS-cijfers zijn over criminaliteit, uitgesplitst naar herkomstland, ofwel etniciteit. Niettemin stelden ze – hoe dan, als je geen data hebt? – dat er geen verband is tussen etniciteit en criminaliteit.       

Die CBS-cijfers bestaan wel degelijk, twee muisklikken verder dan de bron die Lucassen/De Haas zelf aanhaalden, en op het eerste gezicht ziet dat er echt lelijk uit: 

(Alle grafieken en data over criminaliteit in deze column komen uit de longread van het CBS over dit onderwerp.)  

Dit zijn alle veroordelingen van vijf jaargangen jongeren, allemaal in Nederland geboren en opgegroeid – dus autochtonen, 2e generatie ‘Marokkanen’, enzovoort. We beperken ons verder tot de mannen, omdat die sowieso veel crimineler zijn dan vrouwen.   

Het toverwoord: ‘corrigeren’ 

Marokkanen spannen de kroon: ruim een kwart van al die jonge mannen is veroordeeld voor een misdrijf, bijna vier keer zo veel als de autochtone jonge mannen. De ranglijst van etnische minderheden is in zulke grafieken eigenlijk altijd hetzelfde: de Marokkanen onbedreigd op kop, dan de Surinamers en Antillianen, op de voet gevolgd door de Turken, en op flinke afstand de autochtonen, terwijl Aziatische minderheden in menig opzicht nog braver zijn dan autochtonen.    

Toch is het een mantra onder criminologen, dat etniciteit niets zegt over criminaliteit. Hoe krijgen ze dat voor mekaar, als je deze grafiek gezien hebt? Het toverwoord is hier: ‘corrigeren’ (het CBS spreekt zelfs van ‘controleren’, in de zin van ‘statistisch onder controle brengen’ ).  

Criminaliteit hangt statistisch ook samen met allerlei sociaal-economische factoren, zoals inkomen, de woon- en gezinssituatie en opleiding. De aanname – eigenlijk een dogma, onder criminologen en de meeste politici en journalisten – is nu, dat het verband tussen etniciteit en criminaliteit slechts schijn is, en dat die sociaal-economische factoren in werkelijkheid de verklaring vormen.   

Zo heeft het CBS de criminaliteit van alle etniciteiten en autochtonen gecorrigeerd voor een heel pakket aan sociaal-economische factoren. De oververtegenwoordiging van etnische minderheden verdwijnt dan in de meeste gevallen bijna helemaal. Alles onder controle dus? Nou nee, want dan willen de Marokkanen nog steeds niet deugen, zoals blijkt uit onderstaande grafiek:   

Alleen Marokkaanse mannen zijn, gecorrigeerd voor alles, nog steeds twee keer zo crimineel als alle andere groepen.   

Pijnlijk. Het onbreekt dus niet aan criminologen en opiniemakers die deze oververtegenwoordiging zonder onderbouwing van data weg willen schrijven op racisme, dat wil zeggen discriminatie, stigmatisering en etnisch profileren door de rechterlijke macht. Maar waarom zouden politie en rechters specifiek racistisch zijn tegen Marokkanen, en niet tegen Turken of Antillianen?          

Voorgebakken conclusie  

Een veel fundamenteler probleem is, dat dit corrigeren voor sociaal-economische factoren sterk bevooroordeeld is ten gunste van de conclusie ‘etniciteit is niet voorspellend voor criminaliteit’. Het meest evident is dat bij de factor ‘crimineel verleden van de ouders’. Het blijkt dat de kinderen van een crimineel relatief vaak zelf ook crimineel worden. Dat geldt zowel voor autochtonen als voor etnische minderheden. ‘Jong geleerd, oud gedaan’ dus. Daarom gaat het gecorrigeerde criminaliteitscijfer uit van de fictie: wat als deze jongeren waren opgegroeid in gezinnen waarvan de ouders net zo weinig crimineel zijn als autochtone ouders?   

In concreto: Marokkaanse jonge mannen mogen vaker crimineel zijn dan autochtone jonge mannen, om gecorrigeerd voor ‘criminele ouders’ toch net zo weinig crimineel te zijn. Maar die criminele ouders behoren per definitie tot diezelfde etnische minderheid. Stel, er was een etnische minderheid, de Crimianen, waar 90 procent van de ouders een crimineel verleden heeft, en 90 procent van hun kinderen wordt ook crimineel. Dan kan, na correctie voor ‘criminele ouders’, de politiek correcte conclusie toch luiden: ‘niks te zien hier, mensen, etniciteit zegt niks over criminaliteit’.  

Corrigeren voor woonomgeving is ook dubieus. Stel, de jongeren van Turkse komaf in dit onderzoek wonen vooral in wijken waar veel Turken wonen, en waar de criminaliteit hoger is. Dan mogen ze qua criminaliteit gewoon meedoen met die wijk, maar wordt hun criminaliteitsscore,  ‘gecorrigeerd voor woonomgeving’, gelijkgetrokken naar het autochtone niveau.   

Het corrigeren voor ‘materiële welvaart’ lijdt aan hetzelfde euvel. Het is een ervaringsfeit bij autochtonen en etnische minderheden, dat de meeste criminaliteit voorkomt onder de minst welvarenden. Dus als een etnische minderheid minder welvarend is dan het gemiddelde, is het ‘logisch’ dat die wat crimineler zijn dan autochtonen, dus die mate van oververtegenwoordiging wordt de leden van die etnische minderheid na correctie niet aangerekend.  

Etniciteit mag geen verklarende factor zijn 

Maar waarom zou ‘armoede’ hier de verklarende factor zijn, en niet etniciteit? Stel, puur hypothetisch, dat een zekere etnische minderheid, de Dombianen, erfelijk minder intelligent is dan het gemiddelde. Zowel armoede als criminaliteit hangen statistisch vrij sterk samen met een laag IQ. Dus zowel de lage welvaart als de hogere criminaliteit van de Dombianen zijn dan toe te rekenen aan hun etniciteit. Maar door criminaliteit te corrigeren voor armoede, haal je etniciteit als mogelijke verklaring er tussenuit, simpelweg omdat het geen verklarende factor mág zijn. 

Een onbevooroordeelde analyse zou niet vooraf poneren dat etniciteit slechts schijnbaar samenhangt met criminaliteit via onderliggende invloeden als welvaart, woonomgeving en criminele ouders, waarvoor dan ‘gecorrigeerd’ moet worden. In zo’n analyse zou etniciteit een van de mogelijke verklarende factoren zijn, net als al die sociaal-economische factoren, en dan kun je statistisch objectief testen welke factor het meest voorspellend is voor criminaliteit. Gezien de enorme verschillen in de eerste, ongecorrigeerde grafiek, kan het bijna niet anders of etniciteit is een van de beste voorspellers van criminaliteit.  

Let wel: op groepsniveau. Omdat zelfs bij Marokkaanse mannen bijna driekwart geen veroordeling op z’n naam heeft staan, is geen van deze factoren een goede voorspeller of persoon X, van welke etniciteit dan ook, een crimineel is of zal worden.  

De vraag is dan ook wat je aan moet met dit gegeven. Uiteraard mag een statistisch verband tussen etniciteit en criminaliteit nooit een reden zijn om een individu rechten te ontzeggen. Een Marokkaanse sollicitant om die reden afwijzen is niet slechts illegaal, maar ook statistisch onzin. Vrijwel alles wat je over een individu te weten komt, geeft je significantere informatie over dat individu dan zulke correlaties op groepsniveau. 

Het taboe op een verband tussen etniciteit en criminaliteit is dus strikt genomen niet nodig, maar criminologen vrezen natuurlijk dat zo’n onderzoeksresultaat misbruikt gaat worden om individuen te stigmatiseren. Dat is dan heel jammer; maar het mag voor wetenschappers geen reden zijn om dan maar te doen – zoals Lucassen en De Haas in de Volkskrant – alsof zulke data niet bestaan. En het mag ook geen reden zijn om die data te analyseren op een manier waar de gewenste conclusie al grotendeels ingebakken zit. 

Selectieve controles zijn effectiever 

Het evidente, ongecorrigeerde verband tussen etnische herkomst en criminaliteit leidt tot nog een conclusie die schuurt: er moet geen taboe zijn op etnisch profileren. Stel, uit onderzoek is gebleken dat een kwart van de drugsrunners in een BMW rijdt, en veel minder vaak in andere automerken. Mag de politie dan bij een grote verkeerscontrole selectief BMW’s naar de fuik dirigeren, ondanks dat verreweg de meeste BMW-rijders geen drugsrunner zijn? Uiteraard mag dat, want het maakt de controles effectiever. Mijns inziens kun je, onder strikte voorwaarden, ook selecteren op uiterlijk bij zulke controles.  

Ander voorbeeld: stel dat er na een ernstig misdrijf drie verdachten in beeld zijn (bijvoorbeeld op camerabeelden), maar je weet dat er slechts één dader is. De drie verdachten zijn een autochtoon, een Chinese Nederlander en een Marokkaanse Nederlander. Aangezien de politie altijd moet woekeren met tijd en middelen, is het in zo’n geval zinnig en terecht om eerst door te rechercheren op de Marokkaanse verdachte. Als die een alibi blijkt te hebben, gaat de rechercheur verder met de autochtoon, en als laatste komt pas de Chinees aan de beurt. Volgens het woke gedachtengoed moet die rechercheur een dobbelsteen opgooien alvorens aan het werk te gaan.     

Wetenschapsjournalist Arnout Jaspers is auteur van De stikstoffuik (2023) en De Klimaatoptimist (2024), over energietransitie in Nederland. De boeken zijn HIER en HIER te bestellen. Informatie voor media en boekhandel: info@blauwburgwal.nl.  

Wynia’s Week verschijnt nu drie keer per week! De groei en bloei van Wynia’s Week is te danken aan de donateurs. Doet u al mee? Doneren kan op verschillende manieren. Kijk HIER. Hartelijk dank! 

Het bericht Hoe het CBS de hoge criminaliteit van sommige etnische groepen wegverklaart  verscheen eerst op Wynia's Week.