Alle artikelen in Taal.
Alle artikelen in Taal.
Wat is een vrouw? Waarom zou je ‘wit’ zeggen in plaats van ‘blank’? En wat betekent ‘omvolking’ eigenlijk? Woorden geven vorm aan de werkelijkheid. Wie de werkelijkheid naar zijn hand wil zetten, kan echter ook woorden manipuleren om anderen te sturen. Het is niet ongevaarlijk wanneer machthebbers de werkelijkheid op grote schaal verwringen en hun […]
Het is verleidelijk om grote woorden te gebruiken. Grote woorden wekken emoties op; ze trekken de aandacht en hebben invloed op andere mensen. Maar door het misbruiken van die woorden verliezen ze langzaam maar zeker hun betekenis. En dat heeft gevolgen. De dichter Hendrik Marsman schreef eens dat hij zo vaak over de dood gedicht […]
Taal is altijd in beweging. Door de eeuwen heen verandert de manier waarop we onze woorden uitspreken en schrijven, en de woorden zelf veranderen ook. Nieuwe woorden duiken op, betekenissen verschuiven, en sommige woorden verdwijnen helemaal. Ook de waarde van woorden kan veranderen. Wat driehonderd jaar geleden nog een grof scheldwoord was – schelm, guit, […]
Bijhouden wat er aan film, muziek, theater, dans, literatuur, mode, pophits, video’s, beeldende kunst en tentoonstellingen allemaal nieuw opduikt, is een tijdje geleden al een onmogelijke taak geworden. Het aanbod is dusdanig exponentieel gegroeid en nu zo overweldigend groot dat je meestal niet weet waar te beginnen. Zelf laat ik cultuuragenda’s structureel links liggen en […]
Als arts ben ik mij in de loop der jaren steeds sterker bewust geworden van de macht van taal. Wanneer je regelmatig slecht-nieuwsgesprekken – naast de gesprekken met een optimistische boodschap – voert met patiënten of familie, weet je hoe bepalend woorden zijn. De juiste formulering, op het juiste moment, kan helderheid en rust brengen. […]
Kan een land zich beroepen op het hebben van een ‘ziel’? En is het achterhaald dat je als inwoner van een land bepaalde nationale gebruiken of cultuurverschijnselen niet zomaar, zonder slag of stoot, weggegeven wilt zien worden? Nog los van de vraag of je hierop met ‘ja’ of ‘nee’ reageert, kunnen we veilig stellen dat […]
Pas op voor journalisten die zeggen zich verantwoordelijk te voelen voor de samenleving. En voor de omgangsvormen die vervolgens gebezigd worden. Journalist en podcastmaker Roderick Veelo schreef alweer een poosje terug een indringend boek – ‘De schijn regeert’ – over de glijdende schaal op redacties, die het de afgelopen decennia belangrijker zijn gaan vinden bepaalde […]
Een interview in de Volkskrant met de nieuwe FvD-lijsttrekker Lidewij de Vos zorgde onlangs voor veel rumoer. Aanleiding was haar gebruik van het woord omvolking. Het resultaat was een taalstrijd met als inzet de betekenis van het woord omvolking zelf. Volgens De Vos betekent omvolking ‘dat het Nederlandse volk verdwijnt. Doordat er zulke grote aantallen […]
Vorige week bestelde ik in het Amsterdamse café ‘De Jaren’ een Spa Rood bij de ober-van-dienst. Hij keek me aan alsof ik hem zojuist een lastige rebus had voorgelegd. Omdat ik een kwartier daarvoor nog in de metro had gezeten, en anderhalf uur daarvoor nog tussen de muren van mijn werkkamer – ver buiten de […]
‘Kom je er niet uit?’ Dit is een van de standaard-beginzinnen van een chatbot genaamd ‘Billie’, die namens Bol.com wordt afgestuurd op klanten die om wat voor reden ook de behoefte voelen om met Bol in contact te komen. Behalve dat het zinnetje servicegericht en hulpvaardig klinkt, en ‘Billie’ zich dus onmiddellijk een aura van […]