Belasting heffen is makkelijker dan bezuinigen – ook het kabinet-Jetten gaat voor de bijl

Dat wordt armpje drukken.

Volgende week, op Prinsjesdag, serveert het kabinet het zoet. Daarna moet u er zelf achter zien te komen wie het in 2027 zuur krijgt. Wie het zoet betaalt van de stijgende overheidsuitgaven en fiscale douceurtjes waarmee ministers op Prinsjesdag graag pronken.

Vandaar het armpje drukken. Wie gaat het eerst door zijn pijngrens en capituleert? Het minderheidskabinet-Jetten dat op zoek is naar een meerderheid in de Tweede Kamer en graag wat meer zoet op tafel zet. Of de burgers en bedrijven die het moeten betalen?

Vakantiewoning

De ontknoping is, helaas, zo goed als zeker als de uitkomsten uit het verleden een leidraad zijn. De regering wint. Het zoet wordt steeds duurder betaald. Daarbij maken politici graag gebruik van de fiscale grondregels die in verschillende varianten steeds terugkeren. Ik noem er vier.

Regel één: hoe vaster, hoe fijner. Want wat is er nu vaster dan vastgoed? Een eigen huis. Een vakantiewoning. Een woningbelegging. De belastingplichtige kan geen kant op. Letterlijk. Daarom zijn stenen favoriet bij de ambtenaren op het ministerie van Financiën die het zuur bereiden.

Neem de zogeheten ‘villabelasting’. Een linkse trofee. De heffing kwam uit de koker van Wouter Bos (PvdA), in de jaren 2007-2010 minister van Financiën. ‘Villabelasting’… U ziet het voor zich. Lommerrijke laan, kast van een huis. Hier woont een rijk man die veel geven kan. Bij de invoering gold de belasting voor huizen boven 1 miljoen euro. De belasting is een extra heffing bóvenop de OZB. Hij zou tijdelijk zijn om de schatkist in de economische crisisjaren na 2009 bij te vullen.

De tijdelijke belasting bestaat nog steeds. Het tarief van de extra heffing is steeds hoger geworden. De grenswaarde voor de heffing is geïndexeerd, maar de huizenprijzen en WOZ-waardes zijn sneller gestegen. Dus steeds meer huizen vallen onder deze belasting. Niet alleen in lommerrijke lanen, ook in gewone straten in (middel)grote steden.

Melkkoe

De tijdelijke maatregel is een permanente melkkoe. Waarom? Omdat belasting heffen makkelijker is dan bezuinigen.

Zolang de overheid inzet op betaalbaar bouwen en kleinere afmetingen, zullen grotere huizen schaarser en duurder worden. Kassa voor de fiscus.

Een variant hierop is de vermogensheffing in box 3 op recreatiewoningen. De fiscus volgt de burger. Tijdens de coronapandemie was er een run op recreatiewoningen. Meer huizenbezitters, hogere waarde, een ideale basis voor belastingheffing. Het fictieve rendement in box 3 ging, afgezien van de vrijstelling, voor vakantiehuizen van 5,28 procent (2020) naar 6 procent nu. De belastingheffing daarop van 30 procent naar 36 procent. De fiscus veronderstelt een hoger rendement én heft daarover meer belasting.

Het fictieve rendement hield geen stand bij de rechter, dus nu kunt u zelf met de zogeheten tegenbewijsregeling bezwaar maken. Waarom hebben politici zelf niet erkend dat het fiscaal rijzend bakmeel onredelijk was? Omdat belasting heffen makkelijker is dan bezuinigen.

Tweede grondregel: hoe schadelijker, hoe gretiger. Omdat de overheid zich zorgen maakt over het schadelijk karakter van ons gedrag probeert ze dat te ontmoedigen met steeds hogere belastingen. De accijnzen op tabak zijn de afgelopen jaren stapsgewijs tot records verhoogd. Gevolg? Consumenten stappen in de auto of de bus om in België en Luxemburg rokertjes in te slaan. Niet meer inkomsten voor de fiscus, maar minder.

Brandstoftoerisme

De suikerbelasting past ook in deze categorie. Evenals de accijns op alcohol. Deze heffing is voor het laatst in 2024 verhoogd, dus dat is een kanshebber voor het zuur in 2027…

Derde regel: hoe mobieler, hoe makkelijker. Deze belastingen en heffingen zijn een combinatie van de eerste en de tweede grondregel. Een auto is weliswaar beweeglijk en niet vastgeklonken, zoals een huis, maar auto én bezitter zijn wel gemakkelijk identificeerbaar én traceerbaar. De aanschaf wordt belast, het gebruik wordt belast, de benzine wordt belast. Omdat de accijns op benzine in Nederland veruit stijgt boven die in Duitsland en België, is er levendig brandstoftoerisme.

Leuke dingen

De knipperlichtvariant is de vliegbelasting. Knipperlicht omdat-ie verhoogd wordt, verlaagd wordt, aangepast wordt per afstand. Je kunt er alle kanten mee op. Uit de naar RTL gelekte plannen voor 2027 zit een verlaging in het vat.

Vierde grondregel is: hoe leuker, hoe beter. Slechte gewoontes zoals roken en suikerzoete drankjes moeten bestraft worden, maar leuke dingen voor de mensen lenen zich óók heel goed voor belastingheffing. Juist ómdat de activiteiten leuk zijn, vinden burgers het vervelend om ermee te stoppen.

De vliegbelasting is al genoemd. Denk hier aan de btw verhoging voor hotels, B&B’s en vakantieparken. Ze vielen onder het tarief van 9 procent, sinds dit jaar 21 procent. Gevolg: minder overnachtingen. Gevolg daarvan: gemeenten moeten hun toeristenbelasting verhogen anders halen ze hun beoogde bedrag niet.

Genot belasten

Wat blijft onder de streep hangen? Waar u plezier aan beleeft, waar u voor heeft doorgewerkt, waar u van geniet, van woongenot tot vakantiegenot, dat is precies wat de overheid graag belast. Onder het motto: geniet ervan, en belast het overvloedig.

Wynia’s Week verschijnt 156 keer per jaar en wordt volledig mogelijk gemaakt door de donateurs. Doet u mee? Doneren kan zo. Hartelijk dank!