De malle doestelling van netto-nul CO2-uitstoot in 2050 schrappen uit onze Klimaatwet, kan dat? Ja, en dat moeten we direct doen

Minister Eelco Heinen van Financiën loopt vast. Het kabinet heeft zo bang en zo snel toegegeven na pas één stakingsdag van rijksambtenaren dat nu alle andere vakbonden volgen met dreigementen. Als hij wil overleven, kan Heinens VVD de begroting voor Prinsjesdag alleen nog redden door zo snel mogelijk te stoppen met de doelstelling van netto-nul CO2-uitstoot in 2050. Als hij dan tegelijk ondernemer Annemarie van Gaal (die in haar Telegraaf-column al bijna naar die baan heeft gesolliciteerd) voorstelt als Rijkscommissaris Reductie Rijksambtenaren (RRR), kan de VVD na veel verloren jaren weer sterker de slag om de kiezers aangaan met PVV, JA21 en FvD.

Daarvoor moet netto-nul uit de Nederlandse Klimaatwet wordt geschrapt. Er is ook een Europese klimaatwet, maar die zegt alleen dat de EU als geheel moet toewerken naar netto-nul en dicteert geen pad en geen einddoel per lidstaat.

Binnenkort gaan landen met verwijten komen dat andere EU-staten zich meer moeten inspannen voor netto-nul omdat ze meer bomen hebben (Finland), meer kernenergie (Frankrijk), dunner bevolkt zijn (Zweden) of minder hoeven te stoken in koude winters (Portugal, Griekenland). Na zulk tromgeroffel, bedoeld om een flinke indruk te maken op de eigen kiezers, wordt de volgende fase dat landen gaan afvallen en weigeren om mee te gaan met al maar meer extreme energiebelastingen. Het zou een economische ramp zijn wanneer wij dan als laatste bleven hangen aan netto-nul.

Primaat bij de politiek

Dan is er nog een zogenaamde ‘opinie’ van het International Court of Justice (ICJ), waarop de Haagse rechtbank onlangs steunde in de zogenoemde Klimaatzaak Bonaire. De Tweede Kamer vroeg een paar juristen om hun mening. Die wezen op twee zinnen daarover in de uitspraak van de rechtbank: ‘In Europa moet de afweging van die botsende belangen [CO2-vermindering versus economie] primair plaatsvinden in de democratische besluitvormingsprocessen binnen de lidstaten, aangevuld met rechterlijk toezicht door nationale rechters en het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM).’ Zoals advocaat Wouter den Hollander (Stibbe) samenvatte: ‘De politiek houdt het primaat’.

Ook internationale deskundigen benadrukten die uitleg van het advies van het ICJ. Bijvoorbeeld Frédéric G. Sourgens, hoogleraar energierecht aan de Tulane University (New Orleans, Louisiana): ‘Regeringen mogen zich bij het klimaatbeleid verdedigen met verwijzing naar fiscale beperkingen, evenals naar andere dringende overheidstaken. Het hof wil ook geen ruïneuze verplichtingen opleggen aan staten om klimaatmitigatie koste wat het kost te realiseren.’

Met het schrappen van netto-nul komen direct miljarden euro’s vrij. Instanties als het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) gebruiken dat officiële doel namelijk om de meest extreme en kostbare klimaatmaatregelen te promoten. Zwakke ministers horen van hun ambtenaren dat er geen alternatief is. Elke discipline ontbreekt.

Toch is die discipline beschikbaar, bijvoorbeeld bij investeringsbank Goldman Sachs (GS). GS neemt als startpunt voor haar financieel klimaatadvies de prijs waarvoor bedrijven die veel CO2 uitstoten een certificaat kunnen kopen van bijvoorbeeld een eigenaar van een bos dat CO2 opslurpt. Zo kunnen ondernemingen voldoen aan EU-eisen, maar die certificaten worden duurder. GS laat dan zien welke nieuwe technologie daarvoor een alternatief kan bieden en welke technologie te kostbaar blijft. Technologieën worden gerangschikt van goedkoop tot duur en zelfs tot idioot duur bij de huidige stand van kennis.

Zodra Nederland stopt met netto-nul is het evident geldverspilling om nog mee te doen met technische nieuwtjes die nu nog veel te duur zijn en het PBL heeft dan ook geen excuus meer om daar toch aandacht voor te eisen. Voorbeelden: waterstof in plaats van aardgas voor stadsverwarming, elektrische vrachtwagens voor lange afstanden, ‘waterstofkerosine’ voor vliegtuigen.

Op de stoep

Het PBL en de linkse ambtenaren weten zich gedekt door onze Klimaatwet met de eis van netto-nul en gaan dus volop ook voor de hele catalogus, inclusief duur en idioot duur. Ze willen de Noordzee volbouwen met kolossale windmolens, windenergie omzetten in waterstof en dan weer waterstof transformeren in elektriciteit. Heel slecht voor vogels en milieu, want de loodzware molens gaan maar vijftien jaar mee, zijn ruïneus duur en een onmogelijke opgave voor ons elektriciteitsnet. Ze zijn alleen te verdedigen wanneer we letterlijk tot elke prijs de door het PBL geplande route naar netto-nul moeten vasthouden.

Stoppen met netto-nul kan dus juridisch en zal direct miljarden uitsparen. De milieuambtenaren gaan dan vast en zeker uit protest op de stoep van hun departement zitten. Minister Heinen moet dan zorgen dat zij – in tegenstelling tot de anti-Israël-demonstraties bij Buitenlandse Zaken – geen salaris ontvangen voor hun stakingsdagen en dat hun namen worden doorgegeven aan Rijkscommissaris Annemarie van Gaal. Die kan dan zorgen voor vlotte uitplaatsing.

Smeltende ijskappen

Bestaan er dan geen risico’s voor de planeet? Jawel, maar denk dan niet zo zeer aan een stijging van de gemiddelde temperatuur. Meer mensen willen verhuizen naar Singapore (op de evenaar) dan er ‘Singaporeans’ emigreren naar minder tropische landen. In Jeddah (Saoedi-Arabië, miljoenenstad bij Mekka en Medina) zie ik ieder jaar meer groen. Economische groei zorgt voor geld voor urban green én voor airco. Nog steeds sterven meer mensen aan kou dan aan hitte.

Nee, het grootste risico is het mogelijk smelten van de ijskap op Groenland of op West-Antarctica. Technologieën om dat af te remmen zijn er, maar moeten verder worden ontwikkeld en getest voor geval van nood. Ook is er het risico dat de Siberische toendra smelt. Een zaak voor landbouwkundig onderzoek. Maar alleen welvarende landen kunnen research ontwikkelen en toepassen.

En dus is het beter om iets meer CO2 te accepteren en niet de economie te verwoesten voor het onrealistische doel van netto-nul uitstoot in 2050.

Wynia’s Week verschijnt 156 keer per jaar en wordt volledig mogelijk gemaakt door de donateurs. Doet u mee? Doneren kan zo. Hartelijk dank!